Her sorunun doğru cevabını seçin; seçince açıklama görünür. Sonunda puanınızı görürsünüz. Yanlış yaptıklarınızı ders notuna dönüp bir daha okuyun.
1Paket çatı tipi (RTU) iklimlendirme ünitelerinin fabrika ortamında monte edilip soğutucu akışkan ile şarj edilmesinin montaj ekibine sağladığı temel avantaj nedir?
İpucu: Cihazın tüm soğutma devresi bileşenlerinin tek bir fabrika kabininde toplanmış olmasının saha işçiliğine etkisini düşünün.
Fabrika montajlı ve şarjlı sistemlerde kompresör, yoğuşturucu ve buharlaştırıcı tek bir kabinde yer aldığından sahada akışkan borusu çekme veya şarj ayarlama gereksinimi kalmaz.
Paket üniteler ağır ekipmanlar olduğu için çatı yapısının bu yükü taşıyabileceğinin doğrulanması veya çatının güçlendirilmesi hayati bir zorunluluktur.
Paket üniteler genellikle taze hava havalandırmasını ve karışım oranlarını ayarlamak üzere tasarlanır; bu nedenle taze hava kontrolü önemini korur.
Paket ünitelerin şartlandırılmış havayı binaya iletebilmesi ve iç ortam havasını emebilmesi için kanal bağlantılarının yapılması şarttır.
2Ekonomizör sistemlerinde, dış havanın hem sıcaklığını hem de nem oranını (toplam ısı içeriğini) dikkate alarak en doğru serbest soğutma kararını veren yüksek limit kontrol yöntemi hangisidir?
İpucu: Havanın gizli ve duyulur ısılarının toplamını ifade eden termodinamik kavramı hatırlayın.
Bu yöntem hem dış havanın hem de dönüş havasının entalpisini (toplam ısı içeriğini) karşılaştırarak kompresör çalıştırmadan soğutma yapılıp yapılamayacağını en doğru şekilde belirler.
Sabit kuru termometre kontrolü yalnızca dış havanın sıcaklığına bakar ve havanın nem içeriğini hesaba katmadığı için toplam ısıyı doğru ölçemez.
Bu yöntem dönüş ve dış hava arasındaki sadece sıcaklık farkını ölçer; havadaki gizli ısıyı (nemi) göz ardı eder.
Duyulur ısı kontrolleri nem değişimlerini algılayamadığı için havanın gerçek enerji içeriğini yansıtmakta yetersiz kalır.
3Dış hava sıcaklığının ılıman olduğu durumlarda (55°F ile 75°F arası), dış hava damperleri %100 açıkken eksik kalan soğutma kapasitesini karşılamak üzere kompresörlerin de devreye girdiği ekonomizör çalışma modu hangisidir?
İpucu: Hem dış havanın sağladığı soğutmanın hem de kompresörlerin aynı anda 'bir arada' çalıştığı modu düşünün.
Entegre modda dış hava serbest soğutma için kullanılırken, mekanik soğutma sistemi de (kompresörler) toplam soğutma yükünü karşılamak için eşzamanlı olarak çalışır.
Modülasyonlu modda soğutma yükü sadece dış hava ve dönüş havası damperlerinin konumları ayarlanarak karşılanır, kompresörler çalışmaz.
Mekanik modda dış hava soğutma için çok sıcak olduğundan dış hava damperi minimum havalandırma konumuna çekilir ve soğutmanın tamamı kompresörlerce yapılır.
Isıtma modunda soğutma talebi yoktur ve sistem mekânı ısıtmak üzere çalışırken dış hava damperi minimum konumda tutulur.
4Talep kontrollü havalandırma (DCV) sistemlerinde, taze dış hava miktarını binadaki anlık insan yoğunluğuna göre dinamik olarak ayarlamak için hangi parametre ölçülür?
İpucu: İnsanların solunumu sonucu kapalı alanlarda biriken ve havalandırma ihtiyacını belirleyen gazı düşünün.
İnsanlar nefes alıp verdikçe ortamdaki CO2 miktarı arttığı için bu parametre mekândaki doluluk oranının doğrudan bir göstergesi olarak kullanılır.
Karbonmonoksit zehirli bir gaz olup genellikle yanma ürünlerinin takibinde kullanılır, insan solunumu veya doluluk ölçümü için kullanılmaz.
Kanal statik basıncı hava dağıtım sistemlerindeki fan hızlarını kontrol etmek için kullanılır, insan yoğunluğunu ölçmez.
Bu parametre soğutma devresindeki kompresör kapasitesini ve yükü belirlemek için ölçülür.
5Değişken hava hacimli (VAV) sistemlerde besleme fanı motorunun hızını değiştirerek kanallardaki hava debisini ayarlamak için kullanılan temel cihaz/yöntem hangisidir?
İpucu: Elektrik motorlarının hızını şebeke frekansını değiştirerek kontrol eden elektronik sürücüyü hatırlayın.
VFD, motora sağlanan elektrik gücünün frekansını modüle ederek motor devrini ve dolayısıyla sağlanan hava hacmini hassas bir şekilde kontrol eder.
Bypass damperi havayı yönlendirebilir ancak fan motorunun kendi dönme hızını değiştiremez.
Termostatik genleşme valfi buharlaştırıcıya giren soğutucu akışkan miktarını ayarlar, hava fanı hızıyla doğrudan ilgisi yoktur.
İki yollu modülasyonlu vana yeniden ısıtma serpantinlerinden geçen sıcak su debisini düzenler.
6Bölge soğutma talebi olmadığında tavan arası boşluğundaki ılık havayı emip şartlandırılan mekâna üflemek üzere sürekli çalışan bir fana sahip VAV kutusu konfigürasyonu hangisidir?
İpucu: Fanının hiç durmadan, ana hava akışıyla sıralı (ardışık) bir hat üzerinde sürekli çalıştığı konfigürasyon adını düşünün.
Seri fan destekli VAV kutularında fan, bölge işgal edildiği sürece sürekli çalışır ve soğutma veya ısıtma talebine göre ana kanaldan veya tavan boşluğundan gelen havayı karıştırarak sunar.
Paralel fan destekli VAV kutusunda fan sadece sıcaklık düşüp damper minimum konuma geldiğinde şartlandırılmış havayı temperlemek için devreye girer, sürekli çalışmaz.
Sadece soğutmalı VAV kutularında dahili bir fan bulunmaz, yalnızca hava debisini ayarlayan bir damper yer alır.
Dahili fana sahip olmayan standart VAV kutuları tavan arası havasını çekmek için fandan faydalanmaz.
7VAV kutularının hidronik yeniden ısıtma serpantinlerinde üç yollu modülasyonlu vana kullanıldığında, iki yollu vanalı sistemlere göre nasıl bir çalışma karakteristiği elde edilir?
İpucu: İhtiyaç duyulmayan sıcak suyun takip ettiği alternatif akış yolunu ve bunun pompa debisine etkisini değerlendirin.
Üç yollu vanalar, serpantine gitmeyen suyu bir baypas hattına yönlendirerek sistemdeki toplam su dolaşım debisinin sabit kalmasını sağlar.
Değişken hızlı pompalar iki yollu vanaların oluşturduğu direnç ve debi değişimlerine yanıt vermek için kullanılır; üç yollu vanalarda sabit debili pompalar kullanılır.
Tıkanma riski, hat tamamen kapatıldığında iki yollu vanalarda ortaya çıkar; üç yollu vana suyu baypasa yönlendirerek bunu önler.
Sürekli su sirkülasyonu sağlandığı için üç yollu vanalı sistemler donmaya karşı iki yollu vanalı sistemlere göre daha güvenlidir.
8Üç borulu bir Değişken Soğutucu Akışkan Debili (VRF) sisteminin, iki borulu standart bir VRF ısı pompası sistemine göre sağladığı en büyük üstünlük nedir?
İpucu: Bir mekândan emilen ısının başka bir mekânı ısıtmada kullanılması (ısı geri kazanımı) imkânını düşünün.
Üç borulu VRF sistemleri branş seçici kutular sayesinde bazı alanlar soğutulurken diğer alanların ısıtılmasına olanak tanır ve enerjiyi transfer ederek ısı geri kazanımı sağlar.
Tüm VRF sistemleri soğutucu akışkanı dolaştırmak için inverter veya standart kompresörlere ihtiyaç duyar.
Tüm ünitelerin tek bir modda çalışması iki borulu standart ısı pompası VRF sistemlerinin kısıtlamasıdır.
VRF sistemlerinin tamamı akışkan debisini hassas ayarlamak için iç ünitelerde EEV kullanır.
9VRF sistemlerinde buharlaşma ve yoğuşma doymuşluk sıcaklık/basınç değişimlerine yanıt vererek kompresör motor hızlarını ayarlamak için sıklıkla tercih edilen kontrol yöntemi hangisidir?
İpucu: Mevcut hata payı ile geçmiş hataların toplamını birleştirerek türevsel ögeye ihtiyaç duymadan çalışan kontrol algoritmasını hatırlayın.
PI kontrol algoritmaları mevcut hataları (Orantısal) ve geçmiş hataların toplamını (İntegral) değerlendirerek kompresör frekans adımlarını hassasiyetle düzenler.
On-Off kontrol, kompresör hızını değiştiremez; VRF sistemlerin temel amacı olan değişken debi kontrolüne uygun değildir.
VRF sistemlerinde türevsel (predictive) öge genellikle kullanılmaz, ağırlıklı olarak PI stratejisi uygulanır.
VRF sistemleri insan müdahalesi olmadan elektronik mikroişlemcili sensör kararlarıyla çalışır.
10Kuru soğutucuların (Dry Coolers) özellikle soğuk iklimlerde, soğutma kompresörlerini çalıştırmadan mekân soğutması sağlamak için kullandığı temel prensip/süreç nedir?
İpucu: Soğuk dış havanın su/glikol çözeltisini soğutması sayesinde kompresörsüz enerji tasarruflu soğutma elde etme sürecini düşünün.
Kuru soğutucular düşük dış ortam sıcaklığında soğuk glikol/su karışımını doğrudan serpantine yönlendirerek kompresör çalıştırmadan soğutma (free-cooling) sağlar.
Kuru soğutucular kapalı devre çalışır ve açık kuleler gibi suyu atmosfere pülverize ederek buharlaştırmaz.
Sıvı enjeksiyonu kompresör emiş/deşarj sıcaklıklarını kontrol etmek için kullanılan mekanik bir yöntemdir, serbest soğutma sağlamaz.
Bu ifade ısı pompalarının ısıtma modundaki işleyişini tanımlar.