Sadece makinelerin dilinden anlayan bir teknikerin değil; tecrübesini mentorlukla paylaşan, yapay zeka dünyasını cesurca keşfeden, müziğin ritmiyle deşarj olan; yeni rotalarda gezmeyi, iyi yemeği ve samimi bir çay molasını yaşam felsefesi haline getiren çok yönlü bir saha adamının notları.
Only articles available in English are listed. Switch to TR to see all articles.
Bu sekmedeki yazılarda yorum yoktur. Mustafa Kemal Atatürk'ün Nutuk'tan, Türkiye Büyük Millet Meclisi'ndeki ve halkla yaptığı konuşmalarından sözler, kaynaklarıyla birlikte olduğu gibi aktarılmıştır.
Bazı insanlar hayatınıza bir işi öğretmek için girer; bazıları ise o işe nasıl baktığınızı değiştirir. Ahmet Tevfik Ceritoğlu ikinci türden. 2008 yılında yollarımız kesişti. Satış ve pazarlamanın bir tesadüf değil, kurgulanabilir bir sistem olduğunu; müşteriyi dinlemenin konuşmaktan daha çok kazandırdığını ve her şeyden önce kendin olmanın önemini onunla birlikte konuştuk, birlikte uyguladık.
Kendisi bir yaşam koçu. Ama bende bıraktığı iz, bir koçun kitabından çok bir ustanın dokunuşuna benziyor: az konuşur, yerinde bir fıkra anlatır, gerisini sana bırakır. Aşağıdaki üç yazının her biri, onun bir sohbetimizde iletişimin önemini anlatmak için paylaştığı bir fıkradan doğdu. Fıkralar ondan; o fıkraların sahada bende neye dönüştüğü benden. Emeğine, sabrına ve cömertliğine teşekkür ederim.
Ferhat Jak İçöz klinik psikolog ve varoluşçu psikoterapist. Varoluşçu Akademi'de eğitim veriyor; Kendin Olmanın Dayanılmaz Hafifliği, Kendine Yabancı ve Anlam, Cesaret, Ölüm, Hiçlik kitaplarının yazarı.
Onunla Tevfik Ceritoğlu sayesinde tanıştım; Tevfik Bey bana Kendin Olmanın Dayanılmaz Hafifliği'ni önerdi. Aşağıdaki yazılar, Ferhat Bey'in kendi sitesindeki yazılarından aklımda kalanlar ve onların bende bıraktığı sorular. Fikirler ona ait; yorumlar ve sorular bana. Asıl metinleri kendi sitesinde okuyun.
Dan Koe, kişisel gelişim ve tek kişilik iş üzerine yazan bir yazar; HUMAN 3.0 adlı çerçeveyi geliştirdi. Çerçeve hayatı dört alana ayırıyor: zihin, beden, ruh ve iş.
Aşağıdaki yazılar, bu çerçevenin bende bıraktığı sorular. Fikirler ona ait; yorumlar ve sorular bana. Kendinize sormak isterseniz dört alanda kendine sor sayfasını hazırladım.
Margaret Ingels 1916'da Kentucky Üniversitesi'nin ilk kadın mühendislik mezunu oldu; 1917'de Carrier'a katılarak ABD'nin ilk kadın iklimlendirme mühendisi olarak anıldı. Bugünkü ASHRAE'nin öncülü olan derneğin laboratuvarında konfor, nem ve hava kalitesi araştırmalarına katıldı; yirmi yıl boyunca iklimlendirmeyi geniş kitlelere anlattı.
Onun hikâyesini, doğum gününde başlayan ilk Global HVACR Kadınlar Haftası vesilesiyle okudum. Bende kalan, ilk olmanın bir ödül değil, arkadan gelenlere karşı bir görev olduğu fikri.
Kadir İsa'nın ISK Teknik dergisindeki “Editörden” yazıları, tesisat ve iklimlendirme sektörünün eğitim ve mesleki yeterlilik meselesine yıllar önce dokunmuş. Aşağıdaki yazı, dergide 2011'de yayımlanan bir editör yazısından doğdu. Fikirler ve paylaştığı söz onun; sahadaki karşılığı benim.
İknanın Psikolojisi, insanların bir isteğe “evet” demesinin ardındaki kısa yolları anlatan bir kitap. Cialdini bu yolları altı ilkede topluyor: karşılıklılık, taahhüt ve tutarlılık, toplumsal kanıt, sevgi, otorite ve kıtlık. İlkeleri deneylerle ve ikna mesleklerini içeriden gözlemleyerek açıklıyor; insan, farkında olmadan hangi düğmelere basıldığında nasıl yönlendiriliyor, onu gösteriyor.
Aşağıdaki yazılar kitaptaki ilk dört ilkeden doğdu. Deneyler ve fikirler Cialdini'ye ait; onların bende ve işimde neye karşılık geldiği bana. Bunları kimseyi kandırmak için değil, bize uygulanan oyunları fark etmek ve dürüst işi doğru anlatmak için okuyorum.
Deng Xiaoping'i Ezra F. Vogel'in Deng Xiaoping and the Transformation of China kitabıyla okudum (Belknap Press, 2011). Vogel, Harvard'da Doğu Asya üzerine çalışmış bir toplum bilimci. Kitap bir övgü kitabı değil; 1904'te Sichuan'da doğan, on altı yaşında Fransa'ya işçi-öğrenci olarak gidip fabrikalarda çalışan, sonra üç kez düşüp üç kez dönen bir adamın hayatını, 1989 dahil, kayıtlarla anlatıyor.
Beni etkileyen, ülkenin büyüklüğü değil, adamın ölçüsü oldu: olguya bak, küçük bir yerde dene, yaşlansan da sahaya in. Aşağıdaki yazılar bu üç ölçüden doğdu. Anlatılanlar Vogel'in kitabından; sahadaki karşılıkları benim.
İoanna Kuçuradi (4 Ekim 1936 – 2 Ekim 2026), Türkiye'de felsefe ve insan hakları denince akla gelen ilk adlardan biriydi: Hacettepe Üniversitesi Felsefe Bölümü'nün kurucusu, UNESCO Felsefe ve İnsan Hakları Kürsüsü'nün sahibi ve Dünya Felsefe Dernekleri Federasyonu'nun (FISP) ilk kadın başkanı. Aşağıdaki yazılar onun anısına; bir kısmı kitaplarının tanıtım ve okuma notları. Fikirler onun; sahadaki karşılığı benim yorumumdur.
Şeref Oğuz'un köşesini yıllardır takip ediyorum. Ekonomiyi rakamdan ibaret görmeyen, meseleyi zihniyete kadar götüren bir kalemi var; bir işletmenin neden sıçrayamadığını anlatırken bütçeyi değil, korkuyu ve alışkanlığı işaret ediyor. Yazılarından etkilendim; bakışımı değiştirdiği yerler oldu.
Aşağıdaki yazılar onun son dönem köşe yazılarından doğdu. Fikir ve tespitler ona ait; o fikirlerin bende neye karşılık geldiği bana. Kaleminden öğrendiklerim için teşekkür ederim.
Şarık Tara'yı, Çiğdem Tüzün'ün kaleme aldığı Şarık Tara Anlatıyor (Doğan Kitap, 2015) ile daha yakından tanıdım. Üsküp'ten İstanbul'a göç etmiş, varlıktan yokluğa düşmüş bir ailenin oğlu. Lise yıllarında ders vererek, bir tekstil fabrikasında mavi tulumla çalışarak büyümüş; sonra Enka'yı kurup dünyanın dört bir yanında şantiyeler yönetmiş bir müteahhit.
Kitabı okurken beni etkileyen şey başarının büyüklüğü değil, başladığı yer oldu: şantiye. Aşağıdaki yazılar, kitaptan bir soğutmacı, bir saha adamı ve bir usta öğretici olarak bende en çok yankı bulan anılardan doğdu. Anılar onun; onlardan sahada çıkardığım dersler benim.
Prof. Dr. Arif Verimli'yi çoğumuz televizyondan tanıyoruz. Ama beni etkileyen, ekranın arkasındaki yol oldu. 1954'te Antalya'da doğmuş, dokuz yaşında annesini kaybetmiş, gençliğinde babasının mallarını kamyonlarla şehirler arası yollarda taşımış. Fizik mühendisi olmak isterken babasının isteğiyle tıbba, oradan da ilk başta dersinden kaldığı psikiyatriye yönelmiş. 1994–2003 yılları arasında Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi'nin başhekimliğini yapmış; evlilik danışma merkezi ve intihar müdahale merkezi gibi hizmetleri bu dönemde kurmuş.
2025'te yayımlanan, söyleşi havasındaki kitabının adı Anlatabildim mi? Bu sekmedeki yazılar; o kitabın adından, hocanın röportajlarında anlattığı Bakırköy dönüşümünden ve güncel söyleşilerinden benim sahaya taşıdığım dersler. Hikâyeler ve fikirler onun; sahadaki karşılıkları benim.
İshak Alaton, 1954'te Üzeyir Garih'le birlikte merdiven altındaki küçük bir odada Alarko'yu kuran isim. Şirketin ilk işi bir ısıtma ve havalandırma tesisatıydı; yıllar içinde iklimlendirmede Alarko Carrier'a uzanan bir yapıya dönüştü. Klimayı öğrenmek için İsveç'e gidip kaynakçı olarak çalışmış, bu işe sahadan girmiş biri.
Onu Mehmet Gündem'in Alaton'un sesinden kaleme aldığı Lüzumlu Adam ve Lüzumsuz Adam (Alfa Yayınları) kitaplarıyla daha yakından tanıdım. Benim mesleğime bu kadar yakın bir yolun hikâyesini okumak ayrı bir heyecandı. Aşağıdaki yazılar iki kitaptan seçtiğim anılardan doğdu; anılar onun, sahadaki karşılıkları benim.
Cengiz Aytmatov (12 Aralık 1928, Şeker, Kırgızistan – 10 Haziran 2008, Nürnberg, Almanya), Kırgız edebiyatının dünyaya açılan en güçlü kalemlerinden. 1980'de yayımlanan Gün Olur Asra Bedel, Kazak bozkırında ıssız bir demiryolu kavşağında ömrünü geçirmiş sade bir işçinin, Yedigey'in tek bir gününü anlatır; o tek gün, bir halkın hafızasına açılır.
Romanda beni en çok etkileyen, içindeki mankurt efsanesi oldu. Geçmişi silinen insanın hikâyesi, yapay zeka çağında sahanın hafızasını neden korumamız gerektiğini bana her şeyden iyi anlatıyor. Hikâye onun; sahadaki karşılığı benim.
Silicon Valley Girl, Marina Mogilko'nun yapay zeka şirketlerinin kurucu ve yöneticileriyle yaptığı sohbetlerden oluşan bir YouTube ve podcast serisi. Bu sohbetleri not defterimde topladım ve getrac ile ileri mevzi adamı olarak yaptığım işe ışık tutan hikâyeleri ayıkladım.
Bu kişileri tanımıyorum; ama şirketlerini kullanıcının yanından, sahadan geçerek büyütmelerinin hikâyesi, bizim HVACR sahasında yaptığımız işle şaşırtıcı biçimde örtüşüyor. Hikâyeler onların; getrac'taki ve sahadaki karşılıkları benim.
Ayfer Tunç'un Memleket Hikâyeleri, bu ülkenin taşrasını büyük laflar etmeden anlatan kısa hikâyelerden oluşuyor: bir aktar dükkânı, bir hastane odası, bir yurt odasında demlenen çay. Kimseyi küçümsemeden, kimseyi de olduğundan büyük göstermeden yazıyor.
Kitapta beni en çok sarsan hikâyeler zanaat, usul ve etiketlerle ilgili olanlar oldu; çünkü üçü de bizim sahamızın tam ortasından geçiyor. Hikâyeler onun; sahadaki karşılıkları benim.
Yaşar Kemal (6 Ekim 1923, Hemite, bugünkü Gökçedam, Osmaniye – 28 Şubat 2015, İstanbul), Çukurova'yı dünya edebiyatına taşıyan yazar. 1955'te yayımlanan Teneke'si kısa bir roman ama içinde koca bir ülke var: çeltik ağaları, rüşvetin kapıdan girdiği kasaba, kanunu uygulamaya kalkan genç bir kaymakam ve ona çalınan teneke.
Beni en çok sarsan, dürüst adamın kovulma biçimi oldu. Hikâye onun; sahadaki karşılığı benim. Kitaptaki küfürü de olduğu gibi aktarıyorum, çünkü o cümle romanın en sahici anı.
Doğan Cüceloğlu (9 Şubat 1938, Silifke, Mersin – 16 Şubat 2021, İstanbul), Türkiye'de psikolojiyi gündelik hayatın diline taşıyan bilim insanı ve yazar. İnsan İnsana, Savaşçı, Var mısın? ve Korku Kültürü gibi kitaplarıyla iletişimi, sorumluluğu ve anlamlı bir hayatı anlattı.
Onun anlattığı 25C hikâyesi bende çok yer etti: bir uçakta, kimsenin fark etmediği küçük bir haksızlığa kendi koltuğunu vererek karşı çıkan bir adam. Hikâye onun; sahadaki karşılığı benim.
1977–78 mezunu Ayşe Bostancı Akçay, Geçmişten Geleceğe Erbaa grubunda Erbaa Lisesi'ni ve öğretmenlerini yazdı: test kitabının, dershanenin olmadığı; skeçlerin, emeğin ve saygının olduğu bir okul.
Devamını oku →
Ayşe Bostancı Akçay'ın çamaşır günü yazısı: Pazartesi ve Perşembe avluda kazan kurulur, sobadan biriken kül elenir, bakır leğenler dizilirdi. Yazara göre beyazlık ne sudan ne sabundan, annesinin bilek gücünden gelirdi.
Devamını oku →
Ayşe Bostancı Akçay yazdı: Erbaa'da balık tek kelimeydi, hamsi. Salı günü pazarın girişine yanaşan açık kasalı kamyonet, babaların fileleri, bahçe çeşmesinde uyuşan parmaklar ve Samsun'da tadılan ilk hamsi pilavı.
Devamını oku →
Ayşe Bostancı Akçay'ın Eylül yazısı: üç gün süren kuşburnu mesaisi, çocukların beklediği leğen yalama, damlarda kuruyan kuskus, on beş kişilik makarna kesimi; Erbaa'nın kış hazırlığı.
Devamını oku →
1929'da Erbaalılar bağışla bir uçak aldı: 1012 kuyruk numaralı Breguet 19, Türk Tayyare Cemiyeti'ne armağan edildi ve 30 Ağustos'ta Harmanlar'a indi. Ayşe Bostancı Akçay'ın anlatımından, Erbaa Kent Müzesi'ndeki fotoğrafa.
Devamını oku →
Ayşe Bostancı Akçay'ın 8 Mart yazısı iki yüzlü: omzunda mermi taşıyan Nene Hatun'dan on beşinde gelin edilen kıza. Yazara göre sevgi emektir.
Devamını oku →
Ayşe Bostancı Akçay'ın Türk kahvesi yazısı: latte mi espresso mu sorusuna başını sallayan bir öğretmen, kız istemedeki tuzlu fincan, telveye dökülen söylenemeyenler. Kahve bahane, mesele muhabbet.
Devamını oku →
Ayşe Bostancı Akçay bayram yazısına “Ah o eski bayramlar” diye başlamıyor. Kurban kelimesinin dilimizdeki iki yüzünü anlatıyor: ozanın “kurban olam” dediği sevgi ile hırsa kurban edilen doğa.
Devamını oku →
On dört fotoğraf, yan yana: fesli genç bir kurmay yüzbaşıdan uzun paltolu son yıllara. Bir ömrün kıyafetleri değişiyor, yön değişmiyor. Cumhuriyetimizin 103. yılı kutlu olsun.
Devamını oku →
İstanbul Alışveriş Merkezi'ndeki Maradona sergisi 24 Ocak 2027'ye kadar açık ve ücretsiz. Tribünlerden kuşaklara uzanan bir tutkuyu, Fiorito'nun dar sokağından sahaya çıkılan tünele kadar adım adım gezdim. Emeği geçen Marketing Toys ekibine teşekkürler.
Devamını oku →
Kanal yangın duvarından geçerken iki damper yan yana durabilir ama işleri farklıdır: biri ısıyla kapanıp yangını keser, diğeri alarmla çalışıp dumanı yönetir. Asıl öğretici olan yorumlar: test konumu, aktivasyon sayısı, yapıya sabitleme, kopabilir bağlantı ve sahada kanıt.
Devamını oku →
Geçenlerde bir söyleşide eski bir milli kürekçiyi ve onun yetiştirdiği bir genci dinledim. Kürek, her yaşta başlanabilen nadir sporlardan biri; dünyada 158 ülkede örgütlü, Türkiye'de Haliç'te büyüyor. Gençler için yolu anlattım.
Devamını oku →
Erbaalı çırak Kerem, mağazadaki ilk haftasında tek bir cümlenin bir müşteriyi kapıdan çıkardığını görür. Yarım saat sonra aynı adamı karşıdaki küçük dükkânda, elinde çayla gülerken yakalar.
Devamını oku →
38 °C tasarım sıcaklığında transkritik CO₂ için COP 1,77, amonyak + glikol için 3,52; yılda 8,33 milyon kWh'e karşı 4,29 milyon kWh. Rakamlar çarpıcı ama yorumlardaki itirazlar daha öğretici: yıl 38 °C değil, hangi CO₂ konfigürasyonu, su ve güvenlik hesaba katıldı mı? Türkiye için ne anlama geliyor?
Devamını oku →
Çatıdaki tek bir kutu 4, 6 ve 10 ton olarak üç kademede çalışabilir; 90 °F hava nemine göre 35,2 ya da 45,3 Btu/lb ısı taşır. Karbondioksit sensörü boş ofisi nasıl anlar, VRF bir odayı ısıtırken diğerini nasıl soğutur? Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Bir chiller'dan önce hep soğuk su pompası çalışır; karter ısıtıcısı 24 saat önceden açılır. Biri 5 psig şaşan iki manometre 15 psig'lik farkı neden 20 gösterir, kondenser borusu ne zaman gerçekten temizdir? Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
1000 tonluk bir chiller'ın ısısını atmak için 1250 tonluk kule gerekir; buharlaşan her pound su 970 Btu götürür. Kireçli borular R-410A basıncını neden 340'tan 480 psig'e fırlatır, pompa neden çakıl taşı pompalar gibi ses çıkarır? Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Bir chiller binaya 45 °F su gönderir, 55 °F geri alır; santrifüj kompresörü dakikada 30.000 tur atabilir. 300 tonluk makinede 10 °F aşırı soğutma neden 30 ton fazladan kapasite demek, su nasıl 40 °F'ta kaynayıp soğutucu olur? Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Oda klimaları 4000 ile 24.000 Btu/h arasıdır ve evaporatörü 35 °F'ta, donmanın kıyısında çalıştırır. 10 A taşıyan 15 A'lik devreye 6 A'lik cihaz neden fazla gelir, şarj ayarında basma neden 420 psig'de tutulur? Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Buzdolabı 0 °F'lık dondurucuyu tutmak için R-134a'yı −12 °F'ta, yalnızca 1,1 psig'de kaynatır; şarjı birkaç ons kadardır ve çeyrek ons hassasiyet ister. Kondenser oda havasından 20–35 °F sıcak çalışır, buz makinesi günde 3–5 pound buz yapar; arkadaki karton neden atılmamalı? Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Güneşten dünyaya her yıl insanların kullandığının 6000 katından fazla enerji ulaşır ve toprak bunu saklar. Kuyu suyu neden 7–10 °F soğutulur, dönüş kuyusu neden en az 100 ft uzakta olmalı, gpm × fark × 500 formülü arızayı nasıl ele verir? Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
0 °F'lık kış havasında bile kullanılabilir ısının yaklaşık %85'i durur; ısı pompası 1 W elektrikle 3,5 W ısı taşıyabilir. Dört yollu vana yönü nasıl değiştirir, denge noktasının altında 40.000 BTU'luk açık nasıl kapanır, defrost neden en çok 10 dakika sürer? Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Bir duvarın iki yanı da 70 °F ise içinden hiç ısı geçmez; dışarısı 0 °F olunca aynı duvar 70 derecelik farkla ısı kaçırır. R-30 yalıtımın U-değeri neden 0,033'tür, 8×20 ft'lik duvar neden saatte 608 BTU kaybeder? Doğru boy cihazın hesabı adım adım. Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Doğru şarjın parmak izi kızgınlıkta 10–15 °F, aşırı soğumada 10–20 °F'tır; basma hattı 220 °F'ı geçmemeli. R-22'de 48 psig neden serpantini dondurur, dış fan dönüp kompresör susarsa nereye bakılır? Göstergeler, termometre ve ohmmetreyle adım adım arıza avı. Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Klima 75 °F'lık odada soğutucuyu 40 °F'ta kaynatır: R-22'de 70, R-410A'da 118 psig. 95 °F günde standart kondenser 125 °F'ta, yüksek verimli olan 115 °F'ta yoğuşturur. EER ile SEER farkı ne, gerilim neden 187,2 ile 253 volt arasında kalmalı? Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Bir evde enerjinin yüzde 55'i ısıtma ve soğutmaya gider, kanal kaçakları ise kayıpların yüzde 25'ine varabilir. Üfleyici kapı evi neden 50 Pa ile emer, ACH50 nasıl hesaplanır, termal kamera görünmeyen kaçağı nasıl yakalar? Yanmalı cihazlarda geri tepme ve 100 ppm karbonmonoksit sınırı. Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Klima montajı üç zanaatı birleştirir: kanal, elektrik ve soğutma. 230 voltluk cihaz neden 207 ile 253 volt arasında çalışmalı, şalter neden 25 ft içinde durmalı? 3 tonluk klima saatte 9 pint su verir; boru seti neden 25 ft'lik şarjla gelir, kompresör neden 24 saate kadar ısıtılır? Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
3 tonluk bir klima her dakika yaklaşık 90 pound, günde 129.600 pound hava taşır. 1 psi neden 27,7 inç su eder, fazla büyük kanalda hava neden yavaşlar? Damper kolu neden yönü gösterir, menfezde neden 750 fpm sınırı var? Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Klima, eve sızan ısıyı toplayıp geldiği yere, dışarıya taşır. Serpantin yaklaşık 40 °F'ta çalışır, havayı 55 °F'a indirir ve ton başına saatte yaklaşık 3 pint su damlatır. Neden ton başına 400 cfm, nemli yerde 350, kuru yerde 450? Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Vücudumuzun içi 98,6 °F (37 °C), ama en rahat ettiğimiz oda 75 °F ve yüzde 50 nem. 10×10×10 ft'lik bir odadaki hava neden 75 pound gelir? Islak termometre neden kuru olandan soğuk kalır, buzlu bardak neden 55,5 °F'ta terler? Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Zamanımızın yüzde 90'ı içeride geçiyor; soluduğumuz hava ne kadar temiz? Nem neden yüzde 40 ile 60 arasında olmalı? MERV 7 ile MERV 13 farkı, HEPA'nın yüzde 99,97'si, UV-C ışığı ve taze hava cihazları. Karbonmonoksitte 9, 50 ve 400 ppm ne anlama gelir? Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Kazan suyu 180 °F'a ısıtır, petekler odayı ısıtır, su soğuyup geri döner. Emniyet valfi neden 30 psig'de açılır? Genleşme tankı neden 12 psi ile gelir, formülü ne? 1 psi neden 2,31 ft su eder, borudaki hava nasıl atılır? Yoğuşmalı kazan ve yüzde 90 verim; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Bir galon fuel-oil 140.000 BTU verir; meme onu 55 milyar damlacığa böler. Pompa neden 100 psig'den az olmaz, vakum nasıl hesaplanır? Ateşleme trafosu 115 voltu 14.000 volta çıkarır. 1/16 inçlik is neden yüzde 4,5 fazla yakıt yakar, alev gözü nasıl çalışır? Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Doğalgaz 1050, propan 2500 BTU verir; biri yukarı çıkar, öbürü yere çöker. Gaz basıncı neden inç su sütunuyla ölçülür, 3,5 ile 11 ne demek? Sarı alev neden tehlike işareti, alev doğrultma kazayı nasıl önler? Yoğuşmalı fırın, PVC baca ve yüzde 97 verim; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Elektrik neden yüzde 100 verimle ısıtır ama yine de pahalıya gelebilir? 1 watt kaç BTU eder, 85 amperlik fırın ne kadar ısı üretir? Altı rezistans neden aynı anda değil de 20'şer saniye arayla devreye girer? Limit anahtarı, erir sigorta ve filtre bakımı; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Teknisyen bir sistem doktorudur: önce dinler, sonra bakar, en son ölçer. Normal değerler neler: kızgınlık 8–12 °F, aşırı soğuma 5–20 °F, yoğuşma dış hava artı 30 °F. Düşük şarj, aşırı şarj, kirli kondenser, tıkalı filtre, valf kaçıran kompresör, hava ve nem nasıl ayırt edilir? Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Kamyon kasası yolda nasıl soğuk kalır: kuru buz eksi 109 °F, sıvı azot eksi 320 °F, ötektik plakalar, dizel üniteler. Eksi 160 °F'a kademeli sistemlerle nasıl inilir? Şok dondurma neden lezzeti korur? Azot, karbondioksit ve amonyakta güvenlik; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Buz makinesi suyu 10 °F'lık evaporatörde dondurur, sonra sıcak gazla hasat eder. Küp, parça ve nugget buz neden farklı? Oda 70'ten 100 °F'a çıkınca günlük üretim 2010 pounddan 1570'e neden düşer? Kireç, dezenfektan ve asla karıştırma kuralı; sık arızalar; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Açık dolapta soğuk hava neden kaçmaz, yükleme çizgisi ne işe yarar? Soğuk oda kapısında emniyet mandalı neden şart? Yüksek, orta, düşük sıcaklık bölgelerinde hangi ürün durur? Paralel kompresör rafları, uzaktan kondenser, paket ünite, defrost planı ve enerji tasarrufu; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Dört ana parça yeter mi? Hava değişince, sistem kirlenince, yük artınca yardımcılar devreye girer: alıcı ve kral valf, filtre kurutucu ve gözetleme camı, emiş akümülatörü ve yağ ayırıcı, ısı değiştirici, solenoid ve çek valf, EPR ve CPR, servis valfleri ve Schrader; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
110 °F ve 180 psig'lik sıvı valften geçince neden eksi 8 °F olur? TXV'yi açan tek kuvvet hangisi, üç basınç nasıl dengelenir? Dış dengeleme ne zaman şart (3, 2, 1 psig)? Elektronik valfin adım motoru, otomatik valfin ters davranışı, kılcal boru ve şarj hataları; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Kompresör gazı 21 psig'den 236 psig'e nasıl çıkarır? Pistonlu, rotary, scroll, vidalı, santrifüj; hermetik, yarı hermetik, açık tip. Sıkıştırma oranı 10,1'e 1 nasıl hesaplanır ve 12'yi geçince ne olur? Sıvı darbesi ve yağ dönüşü; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Kondenser üç iş yapar: kızgınlığı alır, yoğuşturur, aşırı soğutur. Dış hava 95 °F ise yoğuşma neden 125 °F? Su soğutmalı türler ve soğutma kulesi, aşırı soğuma hesabı, kışın kafa basıncını yüksek tutmanın beş yolu, kirli kanat ve evaporatif kondenser; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Soğutma aslında ısıyı taşımaktır; sünger benzetmesi bunu anlatır. Evaporatör 20 °F'ta kaynayıp odadan ısı emer. 18,4 psig neden 20 °F demek, kızgınlık 10 °F nasıl bulunur? Çıplak boru, kanatlı, plakalı, taşmalı ve kuru tip; buzlanma ve dört defrost yöntemi; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Motor hırıldıyor ama dönmüyor; neden? Üç uç arasında en yüksek direnç neden C'yi ele verir? Megohmetre 100 megohmun altında ne söyler? Kondansatör neden 20.000 ohmluk dirençle boşaltılır, işaretli uç neden önemli? Yatak, mil, kalkış rölesi ve hermetik kompresör; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Röle ile kontaktörü ayıran 20 amper sınırı ne? Yol verici neden kontaktörden fazlası? Sigorta neden motoru korumaz, termik ve manyetik koruma ne fark eder? Akım rölesi, potansiyel rölesi, PTC ve frekans dönüştürücü; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Motor gerilimi yüzde 10 saparsa ne olur? 60 hertzlik motor 50 hertzde neden yavaşlar? 3000 devirli motor 4 inçlik kasnakla 6 inçlik fanı kaç devirde döndürür? Kaymalı ve rulmanlı yatak, esnek montaj ve topraklama bandı; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Motor mıknatısla nasıl döner, 2 kutuplu motor neden 3600 değil 3450 devir atar? Yol verme sargısı ne işe yarar, kalkış akımı neden 5 kat? Bölünmüş fazlı, kondansatörlü, gölge kutuplu, üç fazlı, hermetik ve ECM motorlar; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Koca bir oteli tek bilgisayar nasıl yönetir? Havayla çalışan termostat nedir, 20 psig hava 4 inçlik diyaframı ne kadar iter? DDC üç adımda ne yapar, PID neden geçmişe ve geleceğe bakar? Yük atma faturayı nasıl düşürür? Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Cihaz çalışmıyor; nereden başlanır? Voltmetreyle seksek oynar gibi noktadan noktaya atlayıp elektriğin nerede takıldığını bulmak. Ohmmetre neden yalnız elektrik kesilince kullanılır? 40 VA trafo kaç amper taşır? Termostat, röle, basınç anahtarı ve kablo arızaları; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Termostat neden 24 voltla çalışır? Oda 73 °F'a ayarlıyken neden 71 ile 78 arasında gidip gelir ve anticipator bunu nasıl çözer? 400 psig'de kim kompresörü durdurur, net yağ basıncı nasıl hesaplanır? Sınır anahtarı, erir bağlantı, röle ve kontaktör; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Buzdolabı başında kimse beklemiyor; peki kim açıp kapatıyor? İki metal sırt sırta yapışınca neden bükülür? 35 ve 45 °F arasındaki 10 derecelik fark ne işe yarar? Bimetal, çubuk-tüp, sıvı dolu sensör, diyafram, körük, Bourdon tüpü ve termistör; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Bakır neden elektriği iyi iletir? 120 volt ve 3 amper kaç ohm eder, 2640 watt nereden çıkar? Alternatif akım saniyede 60 kez neden yön değiştirir? Seri ve paralel devre, mıknatıs, trafo, sigorta ve ölçü aleti kuralları; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Termometreniz doğru mu? Buzlu su 32 °F, kaynar su 212 °F, koltuk altı 98,6 °F. Manometre havada 0 psig, pompada 30 in Hg. 100 ohm direnç 90–110 arasında okunmalı; 228 V ve 10 ohm'da pensampermetre 22,8 A demeli. Aletleri sınamanın basit yolları; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Tüp neden soğur, neden en fazla 90 °F suya konur? Karışım gazlar neden sıvı şarj edilir? Kılcal borulu sistemde kızgınlık, TXV'li sistemde aşırı soğuma nasıl ölçülür? 15 dakika kuralı ve kompresörü sıvıdan koruma; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Tek bir klor atomu 100.000 ozon molekülünü nasıl yok eder? CFC, HCFC, HFC, HFO ve HC aileleri neden farklı? Hangi yağ hangi gazla gider, geri kazanım tüpü neden yüzde 80'e kadar dolar? R-22'den R-407C'ye geçiş adımları; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Kaçak nerede, nasıl bulunur? Azot testi kaç psig, kaç saat? 1 inç cıva neden 25.400 mikron? Üçlü vakumlama ne işe yarar, pompa yağı neden sütlü olur? Yanan kompresörden sonra sistem nasıl temizlenir? Çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
1/2 inç boru neden 5/8 inç çıkıyor? Yumuşak lehimle sert lehimi ayıran 842 °F sınırı ne? Sert lehimde boru içinden neden azot geçirilir? Havşa, şişirme, sıkıştırmalı bağlantı ve boru dişi; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
8d çivi ne demek, kör perçin arkadan ulaşılmayan sacı nasıl tutar, No. 8 vidanın çapı neden 0,1643 inç? Sac vidası etiketi nasıl okunur, alçıpana ve betona cihaz nasıl asılır? Çivi, perçin, vida, dübel ve askılar; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Lokma anahtar neden 1/4 ve 5/16? Havşa aleti ne yapar, şişirme aleti ne? Manometre bloğu neyi gösterir, 1000 mikron ne demek? Sızıntıyı ses, ışık ve alevle bulan aletler. Çantadaki her parçanın işi; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Bir azot tüpü neden roket gibi fırlayabilir? 15 miliamper neden ölümcül? Merdiveni kaç derece yaslarsınız, ağır cihazı nasıl kaldırırsınız? Sahaya çıkmadan önce bilinmesi gereken sekiz kural; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
"Bir ton klima" ne demek, bir ton buzla ne ilgisi var? Soğutucu akışkan tüpleri neden renk renk? R-22 neden 68,5 psig'de tam 40 °F'ta kaynar? Çevrim, doygunluk, kızgınlık ve basınç-entalpi hesabı; çocukların da anlayacağı dille.
Devamını oku →
Demir neden batar, tahta neden yüzer? Sıkıştırılan gaz neden küçülür, ısınan hava neden şişer? Bir at bir dakikada ne kadar iş yapar ve bu neden 746 watt eder? Ders notu, kısa video ve sesli anlatım.
Devamını oku →
Soğuk diye bir şey yok; yalnızca ısının azı var. Isı nedir, sıcaklık onu nasıl ölçer, üç yoldan nasıl yürür, buz neden erirken ısınmaz ve basınç dediğimiz şey tam olarak ne? Çocukların da anlayacağı bir ders notu, kısa video ve sesli anlatım.
Devamını oku →
Yeni bir ders dizisine başlıyorum. İlk ders en temel soru: ısı soğuktan sıcağa nasıl taşınır? Kompresör, kondenser, genleşme elemanı ve evaporatör; aşırı ısıtma ve aşırı soğutma; kirli yüzeyin faturaya etkisi. Kısa video, sesli anlatım ve ders notu.
Devamını oku →
MIOE, son üç ayda bir kıdemli (senior) yazılım mühendisinin — işi başından sonuna taşıyacak deneyimde bir mühendisin — Claude ile birlikte mimariden üretime bir sistem kurduğunu duyurdu. Metin ve değerlendirme raporu olduğu gibi.
Devamını oku →
1992'de, resmi görevi kalmamış 87 yaşındaki Deng, reformun durduğunu masadan değil Shenzhen'in şantiyesinden gördü. Vogel'in anlattığı güney gezisi bana şunu hatırlattı: rapor “çalışıyor” diyorsa, boruya elimle dokunmadan inanmam.
Devamını oku →
1979'da Deng, Guangdong'a bütün ülkeyi değil bir parseli işaret etmelerini söyledi. Merkezin parası yoktu; deneme sahaya aitti. Bizim işte de bütün fabrikayı bir sunumla değiştirmek yerine önce bir soğuk odayı denemek bu.
Devamını oku →
1962'de Deng, kedinin siyah ya da beyaz olmasının önemi olmadığını, fareyi tutmasının yettiğini söyledi. 1978'de aynı ölçü geri geldi: hakikatin tek ölçütü pratiktir. Manometre slogan tartışmaz.
Devamını oku →
1969–1973 arasında Deng, Jiangxi'de bir ilçe traktör tamirhanesinde tesviyeci olarak çalıştı. Vogel, Çin'i değiştirme kararının önemli bir kısmının bu tezgahta ve her sabah yürüdüğü toprak yolda olgunlaştığını yazar.
Devamını oku →
Takvimde 6 Ekim'in benim için iki anlamı var. İlki herkesin: 1923'te İstanbul'un işgalden kurtuluşu. İkincisi yalnız benim ve ailemin: elli üç yıl sonra, aynı gün, doğum günüm. Bu yıl ellinci.
Devamını oku →
Sürpriz kutlamaya gelmeyi çok isteyip sağlık yüzünden gelemeyen iki dostumuz, yerlerine bir sulu boya gönderdi: eşimle ben, bir akşam fotoğrafından. Notları kısaydı: “Biz de çok istedik ama kısmet olmadı.”
Devamını oku →
Doğum günü masasında İzmir'den günübirlik gelen bir misafir vardı: Ahmet Tevfik Ceritoğlu. Cebinden bir kâğıt çıkardı. Yirmi yıllık yol arkadaşlığını, çatıştığımız günleri ve güveni yazmış. Mektup olduğu gibi; cevabım kısa.
Devamını oku →
Bilgisayarı Kadıköy'e götürecektim; eşim “önce büyük kızın okul arkadaşlarının yemeği var” dedi. Koru ormanında, şehre bakan masada ilk çocukluk arkadaşımı görünce anladım: bu bir yemek değildi.
Devamını oku →
Isıtma yapabilen her split klima bir ısı pompasıdır. Isı Pompası Günü öncesi sahadan beş not: verim, doğru boyut, düşük GWP'li gaz, buzlanma ve elektrik.
Devamını oku →
2007'de Tesisat Dergisi'ne yazdığım yedi sayfalık pano iklimlendirme yazısı, dört bölümlük sesli ve sorulu bir kitaba dönüştü. Telefonda dikey, bilgisayarda yatay çalışıyor; orijinal PDF de burada.
Devamını oku →
Denetimde ilk soru hep aynı: kayıtlar nerede? Klasör, Excel ve telefondaki fotoğraflar arasında kaybolan F-Gaz kaydını tek bir deftere topladık. getfgas'i bu yüzden geliştirdik; kısa bir tanıtım ve sahadan notlar.
Devamını oku →
Kastettiğim ilim, hakikati bilmektir. Yoksa okumuş olanlardan en büyük cahiller çıktığı gibi, hiç okumak bilmeyenlerden de … hakikati gören hakiki âlimler çıkar.
Devamını oku →
Bu sabah LinkedIn hatırlattı: Erdinç Klima Endüstri Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti. dokuzuncu yılını tamamladı. Oysa hikâye 2004'te, küçük bir atölyede başladı. Kutlayan herkese teşekkürler; birlikte daha değerliyiz.
Devamını oku →
9–20 Kasım'da Antalya'da toplanacak zirvenin tematik günleri, 2035 hedefleri, mekân ve ziyaret bilgileri, sektöre değen duyurular ve sahadan bakınca eksik kalanlar tek sayfada.
Rehberi aç →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, Yeşil İklim Fonu'nun 29 Ekim'deki 2 milyar dolarlık onayından yola çıkarak iklim finansmanında vaat edilen, sağlanan ve ihtiyaç duyulan para arasındaki farkı anlatıyor.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz; IRENA'nın kurulum uyarısını, WMO'nun SF₆ bulgusunu ve Ember'in Türkiye araştırmasını birlikte ele alıyor: üretilen elektriğin taşınması ve fosil yakıtın yerine geçmesi ayrı sorular.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, COP31'in elektrifikasyon hedefini anlatıyor: elektriğin payını yüzde 23'ten 35'e çıkarmak verimlilik getirir, ama iklim yararı elektriğin nasıl üretildiğine bağlı.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, COP31 Başkanlığı'nın 2035 için açıkladığı altı küresel uygulama hedefini, Glasgow ve Dubai'de verilen benzer sözlerin akıbetiyle birlikte anlatıyor.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, UNEP'in “önce aşıp yüzyıl sonunda 1,5°C'ye dönme” senaryosunu ve bunun için gereken 320 milyar ton karbon giderimini tartışıyor.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, UNEP'in mevcut politikalarla 2100'de 2,8°C ısınma öngörüsünü fazla iyimser bulma nedenlerini anlatıyor: salım eğilimi, son iki yılın siyaseti ve geri beslemeler.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, 13 Ekim'de Çin'de Küresel Güney sempozyumunda yaptığı konuşmayı paylaştı: sorumluluk Kuzey'de, ama Güney yeşil enerjiyi kendi bağımsızlığı için seçmeli.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, iklim finansmanının dört sorusunu soruyor: para yeter mi, kime ulaşır, hibe mi kredi mi gelir ve paraya ulaşmak için ne harcanır?
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, yeni bir makaleden yola çıkarak finans ve sigorta sektörünün iklim riskini yalnız en olası senaryoya göre hesaplamasının neden yetmediğini anlatıyor.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, Lancet Countdown'un 28 Ekim raporunu anlatıyor: 2023'te sıcaklıkla ilişkili yaklaşık 710 bin ölüm, bunların yüzde 71,5'i insan kaynaklı iklim değişikliğine atfediliyor.
Devamını oku →
iklimBU araştırmacısı Esma Çelik, 14–15 Ekim İstanbul yağışlarının ardından afet riskini tehlike, maruziyet ve kırılganlık üzerinden anlatıyor ve bir sonraki yağıştan önce yapılması gerekenleri sıralıyor.
Devamını oku →
Esma Çelik, 16 Ekim Dünya Gıda Günü'nde su–enerji–gıda–ekosistem (WEFE) yaklaşımını anlatıyor: sulamayı genişletirken havzanın suyunu, enerjiyi, sulak alanları ve çiftçinin gelirini birlikte sormak gerekiyor.
Devamını oku →
Artisan Grup ve iklimBU'nun COP31 bilgilendirme webinarlarında Ekim ayında sigorta, bankacılık ve sağlık sektörleri konuşuldu; 28 Ekim'de COP31 Watch 3 yapıldı. Düzenleyicilerin paylaşımlarından derleme.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, Erivan'daki COP17'de açıklanan değerlendirmelere göre 23 küresel doğa hedefinin 22'sinde geride kalındığını; korunan alan ve finansman açığını rakamlarla anlatıyor.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, Erivan'daki COP17'nin ara değerlendirmesinden yola çıkarak iklim, biyoçeşitlilik ve çölleşme sözleşmelerinin ayrı masalarda yürümesinin Antalya için taşıdığı dersleri anlatıyor.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, Kunming-Montreal Küresel Biyoçeşitlilik Çerçevesi'nin nasıl doğduğunu, 2030 için hangi hedefleri koyduğunu ve Paris Anlaşması'ndan nasıl ayrıldığını anlatıyor.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, doğaya ve iklime zarar veren yılda yaklaşık 2,6 trilyon dolarlık kamu teşviklerini, COP17 öncesindeki biyoçeşitlilik finansmanı açığıyla birlikte ele alıyor.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, İstanbul'daki 14-15 Ekim sellerinden yola çıkarak şiddetli yağışların neden arttığını ve yağmuru felakete çevirenin kentin zemini ve planlaması olduğunu anlatıyor.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, McKinsey'in Küresel Malzemeler Raporu'ndan yola çıkarak madencilikteki rekor kârın ardındaki altını, yavaş düşen salımları ve hurdanın artan önemini anlatıyor.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, WWF'nin Yaşayan Gezegen Raporu'ndaki yüzde 73'lük düşüşün ne anlama geldiğini açıklıyor; bültende Endonezya, ekim sıcakları, Yalova ve COP31 de yer alıyor.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, Arktik Çemberi Asamblesi'ndeki devrilme noktaları toplantısından yola çıkarak AMOC riskini ve güneş ışığını yansıtan jeomühendisliğe neden kaygıyla baktığını anlatıyor.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, küresel ısınma hızının son 15 yılda iki katına çıktığını öne süren yeni bir araştırmayı, 2028 tahminini ve bunun Türkiye için ne anlama geldiğini ele alıyor.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, Paris Anlaşması'nı bir gemi benzetmesiyle anlatıyor: herkes gemide, hedef 1,5°C belli, hız ölçülüyor; ama kimseyi daha hızlı kürek çekmeye zorlayacak bir kaptan yok.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, COP31 Başkanlığı'nın gündeme getirdiği BRIDGE ve SURFF girişimlerinin iklim hedefleri ile sahadaki yatırım arasındaki boşluğu nasıl kapatmayı amaçladığını anlatıyor.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, gemi ve açık deniz tesislerinden sızan petrolün her yıl yaklaşık 1,58 milyon kilometrekare okyanus yüzeyini kapladığını gösteren uydu analizini ve haftanın diğer gelişmelerini özetliyor.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, Fiji'de başlayan Pre-COP'un ne olduğunu, neden yapıldığını ve bizi ne kadar ilgilendirdiğini anlatıyor: karar alınmayan ama Antalya'yı bir ay önceden gösteren bir ayna.
Devamını oku →
COP31 Bilgilendirme Webinarı-4 8 Ekim 2026 saat 20:00'de, Zoom'da, ücretsiz. İklim bilimci Prof. Dr. Levent Kurnaz ve iklimBU araştırmacısı Esma Çelik, sizden gelen soruları yanıtlıyor. Kayıt bağlantısı yazıda.
Devamını oku →
COP31 boyunca Prof. Dr. Levent Kurnaz'ın küratörlüğünde bir iklim sahnesi kuruluyor ve konuşmacı başvuruları açık. Ben başvurdum. Söyleyecek sözü olan herkesin de başvurmasını isterim.
Devamını oku →
COP31 için öne çıkarılan on eylem önceliğini sahadan okudum. Temiz enerji dönüşümü başlığının içinde açıkça sürdürülebilir soğutma geçiyor. Diğer dokuzunda da soğutmanın izi var.
Devamını oku →Birleşmiş Milletler iklim zirvesi 9–20 Kasım 2026'da Antalya'da. COP ne demek, kim yönetiyor, masada ne var ve 1988'den bugüne hangi yoldan gelindi? Sahadan bakan biri için kısa bir harita.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, dağıtık enerjiyi bir teknoloji tercihi değil, iklime karşı dayanıklılık meselesi olarak görüyor: çatıdaki güneş paneli ve küçük bir depolama sistemi uzun kesintilerde evi ayakta tutabiliyor.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, dünyanın fosil yakıtı bırakmadığını, temiz enerjiyi onun üstüne eklediğini yazıyor; şebekeyi de enerji dönüşümünün hız sınırı olarak görüyor.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, sıcağın artık bir sürdürülebilirlik başlığı değil, işletmenin günlük gerçeği olduğunu yazıyor: kaybolan çalışma saatleri, yeniden fiyatlanan sigortalar ve duran tedarik zincirleri.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, sıcağın neden yalnızca termometredeki sayı olmadığını ıslak termometre sıcaklığıyla anlatıyor: ölümcül sıcaklık bir eşik değil, sessizce yaklaşan bir çizgi.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, “yağmur yağıyor ama barajlar dolmuyor” şikâyetinin klasik bir hidroloji hatası olduğunu anlatıyor: kuraklıktan sonraki ilk yağış depoyu değil, sistemi onarır.
Devamını oku →
9 Kasım’da dünyanın gözü Antalya’da olacak. Ev sahipliği bir başlangıçtır. Asıl soru, 10 yıl sonra Antalya’nın adının hangi kelimeyle birlikte anılacağıdır. Orhan Turan yazdı.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, 2026 İklim Durumu Raporu'nu özetliyor: 16 göstergenin 7'si rekor, karbondioksit 428 ppm, ısınma hızlanıyor. İyi haber: yenilenebilir enerji ilk kez kömürü geçti. COP31 öncesi Türkiye için ne anlama geldiği de yazıda.
Devamını oku →
Prof. Dr. Levent Kurnaz, 2026 Gezegen Sağlığı raporunu bir kan tahlili gibi okuyor: dokuz sınırdan yedisi aşılmış. Yeşilde kalan tek değer ozon.
Devamını oku →
Birleşmiş Milletler iklim zirvesi bu yıl Antalya'da. Konuşmacı başvurumu yaptım: kış günü çalışan dondurma dolabından sökülen cihazın içindeki R-22'ye, soğutmanın sahada ödediği iklim bedeli. Kuralı tartışmaya değil, uygulamanın hesabını sormaya gidiyorum.
Devamını oku →
Yarın Isı Pompası Günü. Bu yılın teması Avrupa'da iş ve rekabet gücü: 480 bin çalışan, 2025'te 2,88 milyon satış (+%13), 29,3 milyon kurulu cihaz. Türkiye'de ise 3 milyon split klima satıldı; hepsi birer ısı pompası.
Devamını oku →
Dünya Soğutma Günü'nün öncülüğünde ilk Global HVACR Kadınlar Haftası, 25–31 Ekim 2026'da yapılıyor. Isıtma, havalandırma, iklimlendirme, soğutma ve ısı pompası alanındaki kadınları ve çalışma arkadaşlarını ülkeler, kurumlar ve kuşaklar arasında buluşturmayı amaçlıyor.
Devamını oku →
Tesisat Dergisi'nin son yirmi sayısını taradım; bir çizgi hep öne çıkıyor. Isıtmanın ve soğutmanın dernekleri ısı pompası için tek komisyonda birleşti. Sebep basit: ısı pompasının bir yüzü soğutucu akışkan, öbür yüzü sulu tesisat.
Devamını oku →
Bazı bağlar vardır; mesafeyle değil, insanlıkla kurulur. Hemşehrim Oğuz Erdoğan'ın imzalayıp gönderdiği “Soğuk” üzerine: çivinin tartılarak satıldığı dükkândan bugüne, insanın insana bıraktığı iz.
Devamını oku →
Margaret Ingels, ABD'nin ilk kadın iklimlendirme mühendisi olarak anılıyor. Ama 1952'deki konuşmasında asıl vurguladığı şey ilk olmak değil, arkadan gelenler için yolu genişletmekti.
Devamını oku →
HUMAN 3.0 hayatı dört alana ayırıyor: zihin, beden, ruh ve iş. Bir alandaki sıkıntının sebebi çoğu zaman başka bir alanda; tıpkı yüksek basınç alarmının sebebinin kompresörde değil, kirli kondenserde olması gibi.
Devamını oku →
HUMAN 3.0'a göre gelişmenin üç ayağı var: bilgi, deneyim ve beceri. Yalnız bilgi “kilolu kişisel antrenör” yaratır; yalnız deneyim ise bir yerde tavana çarpar. Beceri, ikisi buluştuğunda doğar.
Devamını oku →
HUMAN 3.0'a göre her gelişme üç aşamadan geçer: huzursuzluk, belirsizlik ve keşif. İçimizdeki sıkıntı bazen bir şeyin bozulduğunu değil, bulunduğumuz yerin bize dar geldiğini gösterir.
Devamını oku →
Duygular, trafikteki navigasyonun gösterdiği konum gibi: nerede olduğumuzu söyler. Ferhat Jak İçöz'e göre asıl soru “nasıl mutlu olurum” değil, “dolu dolu bir hayat için neye ihtiyacım var”.
Devamını oku →
Yeni aldığı genç zeytin ağacının yaşayıp yaşamayacağından kaygılanan Ferhat Jak İçöz, bu korkunun ardında bir bağ görüyor. “Ölürse yenisini alırsın” demek, bağ kurmaktan vazgeçmek demek.
Devamını oku →
“Orada hayat daha iyi” ya da “memleket gibisi yok”: iki cümle de kişiyi dışarıda bırakıyor. Ferhat Jak İçöz'e göre asıl soru nereye gideceğimiz değil, nasıl bir hayat istediğimiz.
Devamını oku →
Bir tatlıyı yemekten vazgeçmek bile tek bir nedene bağlı değil: alışkanlık, beden, geçmiş. Ferhat Jak İçöz'e göre hem sınırlıyız hem özgürüz; asıl iş seçimlerimizin kaynağını tanımak.
Devamını oku →
Hayatı üç türlü yaşayabiliriz: olanı bekleyerek, olana tepki vererek ya da olanla bir şey yaratarak. Ferhat Jak İçöz'ün sorusu basit ama ağır: kendi hikâyenizi siz mi yazıyorsunuz?
Devamını oku →
“O mahur beste çalar, Müjgân'la ben ağlaşırız.” Müjgân bir kadın adı değil; Farsçada kirpik demek. Attilâ İlhan'ı ölümünün 21. yılında, Mahur'un hikâyesiyle anıyoruz.
Devamını oku →
Mahalle bakkalı para üstünü kuruşu kuruşuna veriyor. Doğru bir hareket; peki değerli mi? Kuçuradi, İnsan ve Değerleri'nde dışarıdan aynı görünen iki hareketin değerce birbirinden çok uzak olabileceğini anlatır.
Devamını oku →
“Yeter ki mutlu olsun.” Sık duyduğumuz bu cümleye Kuçuradi itiraz eder: Mutluluk herkes için başka bir şeydir; iyi ile kötüyü onunla ölçmeye kalkarsak elimizde ölçü kalmaz.
Devamını oku →
Sevginin tanımını yapmak zor, ama gördüğümüzde tanırız. Kuçuradi'ye göre sevgi, dürüstlük, saygı soyut kavramlar değil; insanların hayatlarında yaşayarak gerçekleştirdiği imkânlardır.
Devamını oku →
Gündelik dilde “trajik” kötü biten her şeydir. Kuçuradi'ye göre trajik, özgür bir insanın başka bir insanı korumak için kendi tutarlılığını göze aldığı durumdur. Kitaptaki örnek Antigone'den.
Devamını oku →
Geçen yılki Dünya Felsefe Günü mesajında İoanna Kuçuradi, eğitimde neyi doğru, neyi eksik, neyi yanlış yaptığımızın muhasebesini istemişti. Bu yıl onsuz karşıladığımız günde o muhasebeyi evde, okulda ve işte sormaya değer.
Devamını oku →
Felsefeyi insan olma sanatı olarak düşünen, insan haklarını insan onuruna dayandıran İoanna Kuçuradi 2 Ekim 2026 akşamı 89 yaşında hayatını kaybetti. Doksanıncı yaş gününe iki gün kalmıştı. Bu yazı bir anma ve bir minnet notu.
Devamını oku →
Adaletin Gerektirdiği Hukuk'un tanıtımı, kitabı yüz yüze geldiğimiz durumlarda adil davranmanın ve insan olmanın sorumluluğunu taşımanın nasıl olabileceği sorusuna bağlıyor. Bu soru yalnızca hâkimin değil, servis çağrısındaki teknisyenin de sorusu.
Devamını oku →
Kuçuradi'ye göre insan hakları bir kültürün armağanı değil; insanın değerinden, yani insan onurundan doğar. Adaletin Gerektirdiği Hukuk'un başlıkları arasında da insan onuru var. Bu düşünce, iş yerindeki küçük kararlara da dokunur.
Devamını oku →
Adaletin Gerektirdiği Hukuk, etik, adalet, insan hakları, insan onuru ve doğru değerlendirme gibi kavramların bilgisini, hukuku yazan ve uygulayanlara sunuyor. Soru şu: kural, neye bakarak adil olur?
Devamını oku →
Ahlak, Etik ve Etikler'deki yazılar farklı zamanlarda yapılmış konuşmalardan geliyor; değerlendirme, değer ve anlam gibi kavramlara ışık tutuyor. En zor kısım sorunu fark etmek: etik sorular çoğu zaman 'etik' etiketiyle gelmez.
Devamını oku →
Ahlak, Etik ve Etikler'in tanıtımı bir tespitle başlıyor: etik sözcüğü moda oldu, ama onu kullananlar farklı şeyler anlıyor. Etik kurul, etik beyan, etik kod... Hangisi etik?
Devamını oku →
Günlük hayatta birbirinin yerine kullandığımız ahlak ve etik, Kuçuradi'nin kitabında ayrı iki şey olarak karşımıza çıkıyor. Biri toplumdan topluma değişebilir; öteki, eylemleri doğru-yanlış açısından felsefi olarak sorgular.
Devamını oku →
Dürüst, saygılı, güvenilir olmak kişinin değerleridir. İnsanın değeri ise başka bir düzeyde, her insanın insan olarak taşıdığı değerdir. İnsan ve Değerleri'ndeki bu ayrım, işe alırken ve çalışırken önemli.
Devamını oku →
İnsan ve Değerleri, değerlendirme olgusuna görelilik–mutlakçılık seçeneklerinin dışında bir ışık tutmayı deniyor. Sahada iki ucu da duyarız: “herkes kendi doğrusunu yapar” ve “tek doğru benimki”.
Devamını oku →
İnsan ve Değerleri'nin yayıncı tanıtımına göre kitap, değer atfetme, değer biçme ve değerlendirme arasındaki ayrımla başlıyor. Bu ayrımı, bir cihazın başında yaptığımız üç farklı iş olarak okumak mümkün.
Devamını oku →
Kuçuradi için felsefe, kavramları düzenleyen bir uğraştan fazlasıydı: insan olma sanatı. Bu yazıda onun insan onuru merkezli düşüncesine, aldığı ödüllere ve adını taşıyan vakfın yürüttüğü yarışma ve ödüllere bakıyorum.
Devamını oku →
Nietzsche ve Schopenhauer üzerine çalışmalarından etik ve değer kitaplarına, insan hakları ve hukuk yazılarından 2023'te çıkan Adaletin Gerektirdiği Hukuk'a kadar kitaplarını konularına göre gruplayan bir okuma haritası.
Devamını oku →
Üstünde doğru kıyafet ve doğru unvan olan birine, sorgulamadan uyuyoruz. Cialdini'nin dördüncü ilkesi: otorite. Soru şu: o kişi gerçekten uzman mı?
Devamını oku →
Kalabalıkta kimse yardım etmiyorsa, sebep çoğu zaman kimsenin umursamaması değil; herkesin birbirine bakıp “demek ki acil değil” demesi. Cialdini'nin üçüncü ilkesi: toplumsal kanıt.
Devamını oku →
Cam kenarına yapıştırılan küçük bir uyarı levhası, iki hafta sonra bahçeye dikilen kocaman bir panoyu getirebiliyor. Cialdini'nin ikinci ilkesi: söz verenin, sözüne uygun yaşama isteği.
Devamını oku →
Bir çiçek, bir kutu gazoz, bir ücretsiz keşif… Küçük bir iyilik, karşımızdakinin içinde görünmez bir borç defteri açıyor. Cialdini'nin ilk ilkesi bu: karşılıklılık.
Devamını oku →
Gösterdim, gördü anlamına gelmez; uyguladı, sürdürecek anlamına gelmez. Kadir İsa'nın ISK Teknik'te paylaştığı anonim söz, MYK belgesi ve F-Gaz eğitimi konuşurken hâlâ en doğru cümle.
Devamını oku →
Vatanseverlik denince çoğunlukla ses tonu yükselir. Oysa “Kültür diplomasisi” bana tam tersini düşündürdü: taşıyan adam bağırmaz, yükü vardır çünkü.
Devamını oku →
Bir şeyi ölçebiliyorsanız yönetebilirsiniz derler. Doğrudur ama eksiktir; hayatın en önemli kısımları ölçülmüyor. İdeal yaşam ölçmeyi bırakmak değil, neyi ölçtüğüne dikkat etmek olabilir.
Devamını oku →
Şeref Oğuz bir rakam veriyor: bir çalışanın milli gelire katkısı ABD'de 40, Avrupa'da 29, bizde 5 dolar. Saydığı sebeplerin hiçbiri teknik değil. Demek ki üretkenlik bir makine sorunu değil, bir dürüstlük sorunu.
Devamını oku →
Ortaköy'de tek kişinin zor döndüğü bir atölye, ilkokul mezunu bir usta ve yanında bir çırak. Tasarım, detay, ergonomi kelimelerini bilmiyordu; ama yaptığı mutfak otuz yıl sonra hâlâ yerinde duruyordu. Ustalığın belgesi diploma değil, yıllar sonra hâlâ çalışan iştir.
Devamını oku →
Müşteri aynanın karşısında tereddüt ediyor: "Biraz uzun?" Satışçının cevabı bir cümle ve satış bitiyor. Oysa o cümlenin yerinde bir soru olsaydı iş dönerdi. Servis teklifinden arıza açıklamasına kadar bizim sahada da aynısı geçerli.
Devamını oku →
Ceritoğlu bir savaş filminden yola çıkıp takımın nasıl kurulduğunu anlatıyor: herkesin farklı bir ustalığı var, hedef ortak, A, B ve C planı hazır. Altında ise Rummler'in cümlesi duruyor: en iyi insanları kötü bir sisteme koyarsanız her seferinde sistem kazanır.
Devamını oku →
Tercihi kendimiz yaparız ama iş takibe gelince sorumluluğu başkasına devrederiz. Ceritoğlu kendi üniversite tercihinden örnek veriyor: yedi yılı boşa gitmiş, yine de suçluyu babasında aramıyor. Sahada işi büyüten de küçülten de bu ayrımdır.
Devamını oku →
İnsanları birbirinden uzaklaştıran üç davranış var. Üçü de sahada ekibi dağıtan, müşteriyi kaçıran davranışlar: arkasından konuşmak, suçlu hissettirmek ve karşındakinin adına düşünmek.
Devamını oku →
Yaşlı bir ermişin cevabı: insanlar öfkelendiğinde kalpleri uzaklaşır, sesini duyurmak için bağırmak zorunda kalır. Şantiyede yükselen sesin sebebi de budur; ve o mesafe bir gün geri dönülemez hâle gelir.
Devamını oku →
Üst kattaki amca "mekatronik yaz, çok para varmış" diyor; ne olduğunu kendisi de bilmiyor. Ceritoğlu'nun tavsiyesi basit: o mesleği yapan birkaç kişiyle konuş, izle. Bizim sahada bunun adı bir gün yanımda gel demektir.
Devamını oku →
Ceritoğlu bilmediğimiz alanlarda önümüze konan her çareyi sorgulamamızı istiyor: kim diyor, niçin diyor, ne zaman demiş? Radikal kararları üç gece beklet, demliyor. Sahada yarım bilginin bedeli de bir cihazın ömrüdür.
Devamını oku →
Azim eylem kararlılığıdır; sabır ise duygusal dayanıklılık. Ceritoğlu ikisini ayırıyor ve hazza sabır gösteremeyenin sonunu hatırlatıyor. Sahada bir arızayı adım adım kovalamak azim, sonucu beklemek sabırdır.
Devamını oku →
Beklenti karşılık bulmayınca hayal kırıklığı kaçınılmaz oluyor; üstelik çoğu beklenti hiç söylenmemiş oluyor. Ceritoğlu'nun çözümü net dil: beklentini söyle ki karşı taraf neyi yapıp yapamayacağını söyleyebilsin.
Devamını oku →
Bir yemek masasında sesler yükselir ve kimse kimseyi duymaz; çarpışan şey egolardır. Satış eğitimlerinde yasak kelimeler listesinin başında duran "saçmalama", bir dinamit gibi çalışır. Toplantı ve şantiye için birebir.
Devamını oku →
Ceritoğlu şikâyetlerimizi tek tek soruya çeviriyor: insanlardan mı şikâyetçisin, bulunduğun yerden mi, işinden mi? Her şikâyetin altında cevaplanmamış bir soru var. Sahada da tartışmayı bitiren şey doğru sorudur.
Devamını oku →
Doğan Cüceloğlu bir uçakta, iki kez yeri değiştirilip sonunda ayakta kalan bir gence kendi koltuğunu vermek isteyen bir yolcuya tanık oluyor. Sorduğunda aldığı cevap tek kelime: hakkaniyet. Kitabı yazanla o hayatı yaşayan arasındaki farkın hikâyesi.
Devamını oku →
Yaşar Kemal'in Teneke'sinde genç bir kaymakam çeltik ağalarının rüşvetini geri çeviriyor; kasabanın ünlü rüşvet aracısını kapıdan kovuyor. Sonunda tayini çıkıyor ve kasaba onu yüz elli teneke çalarak uğurluyor. Sahada doğru imzayı atanın başına gelenlerin romanı.
Devamını oku →
Ölüm döşeğindeki bir baba, beş oğlunun da altın bileziği olsun diye her birini bir zanaata vermişti. Yıllar sonra beşi de birinin yanında çalışıyor; kasap olan oğul artık bir marketin et reyonunda. Zanaatın kaybolmadığı, sahibinin değiştiği bir hikâye.
Devamını oku →
Erzurum'da çatıdan sarkan bir buz, elektrik işi yapan Zeynel'in kafatasını deler; hem de uyarı tabelasının tam önünde. Kuralı herkesten iyi bilen adamdır. Sahada güvenlik, kuralı bilmekle değil, ona uymakla işler.
Devamını oku →
Erzurum'da bir oda arkadaşı, İzmit'ten gelen genç kıza siz Batılılar diyor. Kız o güne kadar kendini Batılı saymamıştır. İki kelime, iki insan arasına mesafe koyuyor. Sahada da siz mühendisler, siz tekniker takımı diye başlayan cümleler aynı işi yapıyor.
Devamını oku →
Lieberman kardeşler evlerinde üç yıl sıcak su sorunu yaşadı; gelen ustalar tüm ısıtma sistemini değiştirmeyi önerdi. Telefon kamerasını tesisata tuttular, yapay zeka eksik küçük bir boruyu gösterdi. Yapay zeka ustanın yerini almıyor, gözünü keskinleştiriyor.
Devamını oku →
LinkedIn CEO'su Ryan Roslansky önümüzdeki yıllarda en çok talep görecek işleri sayarken forward deployed engineer rolünü öne çıkarıyor: işin içinde oturan, hem işi hem yapay zekayı anlayan köprü insan. Türkçesi: ileri mevzi adamı.
Devamını oku →
Samir Vasavada lise yıllarında yatırım danışmanlarını arayıp onları iş başında izleyerek Vise'ı kurdu. Bugün yeni gelenleri bir ay boyunca gölge gibi yanında gezdiriyor. Yapay zekayla küçülen ama katbekat fazla iş çıkaran bir ekibin ve usta-çırak geleneğinin hikâyesi.
Devamını oku →
Replit'in CEO'su Amjad Masad bir yatırım fonunun finans müdürünü anlatıyor: yazılımcı değil, alanının ustası. Hayalindeki uygulamayı üç ayda kendisi yaptı ve milyonlarca dolarlık gelire yürüyor. Yapay zeka çağında en değerli sermaye, ustanın kafasındaki bilgi.
Devamını oku →
Granola'nın kurucusu Chris Pedregal, ürünü piyasaya çıkarmadan önce bir yıl boyunca kullanıcıların yanında oturdu, onları izledi ve geceleri düzeltti. İleri mevzi adamının ve getrac'ın nasıl büyüdüğünün özeti.
Devamını oku →
Higgsfield'in kurucusu Alex Mashrabov sekiz müşteriyle konuştu ve hepsi aynı eksikten bahsetti. O eksiği ilk çözen onlar oldu. getrac'ı HVACR'ın dar ama derin nişinde neden sahadan gelen ortak dertlere göre büyüttüğümüzün hikâyesi.
Devamını oku →
Yamini Rangan Amerika'ya cebinde birkaç yüz dolarla geldi, ilk iş gününde toplu işten çıkarmalarla karşılaştı ve bugün dünyanın en bilinen CRM şirketlerinden birini yönetiyor. Yapay zeka çağında haritanın olmadığını, kâşif olmak gerektiğini ve geleceğin insanla yapay zekanın birlikte çalıştığı hibrit bir düzen olduğunu anlatıyor.
Devamını oku →
Cengiz Aytmatov'un Gün Olur Asra Bedel romanındaki mankurt efsanesi: geçmişi silinen, adını ve anasını tanımayan, yalnızca emir uygulayan insan. Yapay zeka çağında bir ustanın, bir gencin ve bir firmanın mankurtlaşmaması için ne yapmalı?
Devamını oku →
1974'te bir banka memurunun hatası yüzünden Alarko'nun çekleri karşılıksız damgası yer ve şirket kara listeye düşer. İki yıl süren kriz Alaton'a nakdin, itibarın ve kritik bir anda iki kişinin aynı anda yok olmasının bedelini öğretir.
Devamını oku →
İshak Alaton hayatı boyunca kimseyi işten çıkaramadığını açıkça söyler; bu yüzden işe alma yetkisini de profesyonellere bırakır. Kendini tanımanın ve verdiğin yetkinin arkasında durmanın hikâyesi.
Devamını oku →
Alarko'nun ilk kazancı 100 liradır. Asıl sermaye ise çok farklı iki insanın birlikte koyduğu kurallardır: her şeyi zıt açılardan konuşmak, karar verince birlikte sahip çıkmak ve bir iş kötü gittiğinde suçu ortağa yüklememek.
Devamını oku →
İshak Alaton bir dergide “air conditioning” kelimesini görünce hedefini koyar. İsveç'te klima sektörü yoktur; o da lokomotif fabrikasında kaynakçı olarak başlar. Sevdiği işe yan kapıdan girip hedefini hiç kaybetmeyen bir adamın hikâyesi.
Devamını oku →
Alarko'nun ilk işinde müşteri, yeni sıcak havalı ısıtma sistemine güvenmez ve duvarlara soba delikleri açtırır. Kırk yıl sonra ilk kazan hâlâ çalışmaktadır. Yeni bir teknolojiye güvenin sözle değil, çalışan sistemle kazanıldığının hikâyesi.
Devamını oku →
İshak Alaton 65 yaşında bir hedef koyar: kurduğu şirkette lüzumsuz olabilmek. Tohumu ise 23 yaşında, işten ayrılmadan önce yerine birini yetiştirdiğinde atılmıştır. Kendini vazgeçilmez yapmak yerine, senden sonra da dönen bir iş bırakmanın hikâyesi.
Devamını oku →
Prof. Dr. Arif Verimli'nin kitabının adı bile başlı başına bir iletişim dersi: sorumluluğu dinleyene değil, anlatana yüklüyor. Müşteriye bir arızayı anlatırken, çırağa bir işi öğretirken bu soruyu kendime sormayı öğrendim.
Devamını oku →
Arif Verimli genç bir hekim olarak geldiğinde Bakırköy'de bir yatakta beş on hasta yatıyordu. Başhekim olunca binayı yıkmadı; yollarla, bahçelerle, orman yürüyüşleriyle ve bir kelimeyi değiştirerek kurumu dönüştürdü. Mevcut sistemi bozmadan iyileştirmenin en güzel örneklerinden biri.
Devamını oku →
Arif Verimli, evlenecek çiftler için ehliyet gibi bir hazırlık şartı öneriyor; çünkü dışarıdan beğenmekle aynı evde yaşamak başka şeyler. İş ortaklığı da, bir firmanın sistemine girmek de böyle. Bu yüzden biz ücretsiz başlıyoruz.
Devamını oku →
Şarık Tara, daha 19 yaşındayken bir mendirek inşaatını tek başına üstlenip bitiriyor. Yıllar sonra kendi gençlerine karar almayı öğretiyor: doğrular sizin, yanlışlar benim. Sahaya güvenmenin ve gence güvenmenin hikâyesi.
Devamını oku →
Şarık Tara'nın 25 yaşında şefi olduğu Haydarpaşa Soğuk Hava Deposu şantiyesi. Bir soğutmacı olarak bende en çok yankılanan anı: işin başından ayrılmamak, ekiple aynı tempoda çalışmak ve verilen sözün bedeli.
Devamını oku →
Deprem sonrası kısa sürede açılan bir okul, Gebze'de tam burslu bir meslek lisesi ve şantiyelere gönderilen stajyerler. Endüstri meslek lisesi mezunu, usta öğretici bir saha adamı olarak Şarık Tara'nın kitabında bende en derin iz bırakan bölüm.
Devamını oku →
Ahmet Tevfik Ceritoğlu'nun anlattığı havlu fıkrası: keramet havluda değil, susabilmekte. 2008'de satışta üzerinde en çok durduğumuz ders de buydu — müşteriyi dinlemek, konuşmaktan çok kazandırır.
Devamını oku →
Eğitimli kurbağa ve öfkeli otel görevlisi. Ahmet Tevfik Ceritoğlu'ndan dinlediğim bu fıkra; delegasyonun, rol model olmanın ve işi bir sisteme dönüştürmenin özeti.
Devamını oku →
Temel ağaca çıkarken en önemli talimatı en son verir. Ahmet Tevfik Ceritoğlu'nun bu fıkrası bana hem iletişimde önceliği hem de lafı dolandırmadan kendin olmayı öğretti.
Devamını oku →
Watergarden İstanbul'un şov havuzunun başında düşündüm: yüzlerce mağaza, onlarca hesap, her gün yeni duyuru. Uçtan uca bir yönetim sistemi ve yapay zekâ, AVM'nin ve mağazaların sosyal medyasını tek merkezde buluşturabilir.
Devamını oku →
İşi yapmayı biliyordum; anlatmayı bilmiyordum. Bu yüzden 15 Nisan–29 Haziran 2026 arasında İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa Sürekli Eğitim Merkezi ile TALKTOWEB'in 60 saatlik Dijital Pazarlama Uzmanlığı Eğitimi'ne oturdum. Sınavlardan geçtim, sertifikayı aldım. Öğrendiklerimi yapay zekâyla sahaya nasıl taşıdığımı yazdım.
Devamını oku →
Bir HVACR firmasına yazılım ya da yapay zeka önermeden önce ürün göstermiyoruz, soru soruyoruz. Talepten tahsilata iş akışınız, WhatsApp ve Excel'le kurduğunuz geçici çözümler, kaybın size maliyeti. İlk görüşmede neyi neden sorduğumuz.
Devamını oku →
Yapay zeka denince çoğu firmanın aklına sohbet robotu geliyor. Oysa asıl değer; kaçan telefonda, sahaya giden teknikerin cebinde, teklif ile faturanın kontrolünde ve yıllardır biriken servis kayıtlarında. Mevcut sisteminizi bozmadan başlayabileceğiniz beş yer.
Devamını oku →
Sektörün tamamını dinliyoruz — üreticiden distribütöre, mühendislikten sahadaki tamirciye. Var olan işleyişinizi değiştirmeden, yapay zekayla daha kolay yönetin. İşte köprünün somut hali: iki yazılım, iki gerçek dert.
Devamını oku →
Sahada rütbe de kıdem de önemlidir. Ama o an olanı kavrayan, hareket eden ve sizi aksiyona geçiren kişi her şeyden önemlidir. Toyota bunu sistemleştirdi: iyileştirme sahadan gelir. Peki o bilgi kimin işine yarıyor? İşte orada köprü oluyorum.
Devamını oku →
Çalışan ve kaçağı olmayan bir cihazın R-22'si dönüşüm sırasında geri kazanılmazsa, yıllara yayılacak salım tek bir günde atmosfere gider. Üstelik yerine konan geçiş gazının küresel ısınma potansiyeli çoğu zaman daha yüksek, verimi daha düşüktür. Yönetmelik geri kazanımı zaten zorunlu kılıyor; eksik olan tartılmış kayıt.
Devamını oku →
Kurgu bir soru–cevap: çevreyi korumak için konulan bir kural, sahada neden bazen tersine sonuç verir? Kayıt tutanın görünür, tutmayanın görünmez kaldığı bir düzende salım kâğıtta azalır, havada devam eder. Ölçülmeyen kural, ilk itirazda yıkılır.
Devamını oku →
Florlu sera gazı içeren bir cihaza dokunduğunuzda iş, vana kapanınca bitmiyor. 30 iş günü içinde EKOMVET kaydı, belgeli teknisyenin onayı ve doğru hesaplanmış sızıntı kontrol periyodu. Sahada en çok atlanan adımlar ve bunları nasıl takip etmek gerektiği.
Devamını oku →
Comfort kontrolcüsünün ekranında A1–A20 ve E0 ile gösterilen sistem mesajları. A1 — pano kapısı açık, A2 — pano içi sıcaklık çok yüksek… En sık karşılaşılan kodlar ve nedenleri.
Devamını oku →
Li-ion pillerin konfor bölgesi 20–30°C. Hızlı şarj, hücre içinde hızlı ısı demek. Bu ısı uzaklaştırılamazsa hem performans hem pil ömrü zarar görür. Sıvı soğutmalı çözümler devreye girer.
Devamını oku →
Comfort serisi kontrolcülere bilgisayardan bağlanmak için doğru seri kablo uçlandırması işin yarısı. En sık hata: RX ve TX hatlarının ters bağlanması.
Devamını oku →
Bataklık soğutucular ve tüm ev fanları havalandırmayı artırarak kapalı alanları serinletir. Verimleri kuru iklimde en yüksektir; nemde düşer. Sistem seçimi iklime göre yapılmalı.
Devamını oku →
Power-on-Package çözümünün dielektrik sıvıya daldırılması. Hava soğutmanın sınırına dayandığı veri merkezlerinde immersion, verim ve yoğunlukta dikkat çekici bir alternatif.
Devamını oku →
Sıra-içi (in-row) soğutma soğuk havayı ısı kaynağının hemen yanında üretir. Uzun hava yollarındaki kayıpları ortadan kaldırır, PUE değerlerini iyileştirir.
Devamını oku →
“Küçük dağları ben yarattım sendromu” okurken birkaç kez durup tavana baktım. Vazgeçilmez olmak bir övgü değil, bir teşhis: yerinize kimseyi yetiştirmediyseniz kurduğunuz şey bir kurum değil, ömrünüz kadar süren bir gölgedir.
Devamını oku →
Şeref Oğuz “İşletmelerde idrak gecikmesi” diye bir yazı yazdı ve beni günlerce düşündürdü. Asıl sıkıntımız kaynak yokluğu değil, anlama gecikmesi. Sahada da böyle: sinyal oradadır, kulak da oradadır; eksik olan anlama anıdır.
Devamını oku →
İlk yıl, teknik bilgiden çok alışkanlık inşa etme yılı. Önemli olan ne kadar bildiğin değil, bilmediğini ne kadar rahat söyleyebildiğin. Soru sormaktan korkma; bir defter tut.
Devamını oku →
Her işe 'evet' demek başta erdem gibi görünür. Oysa her 'evet', başka bir şeye verilmiş örtük bir 'hayır'dır. Hayır demek kabalık değil, netliktir.
Devamını oku →
Bana usta diyorlar; ama her sabah sahaya yeniden çırak olarak çıkıyorum. Ustalık bir varış noktası değil, öğrenmeye devam etme disiplinidir.
Devamını oku →Bir yılın takviminde duran günler. 5 Ekim Dünya Öğretmenler Günü gibi paylaşımlar, yılına göre burada.
Atatürk öğretmenlere “yeni nesil sizin eseriniz olacaktır” demişti. Benim sahamda o eser iki yerde durur: tahtanın önünde ve çırağın yanında.
Devamını oku →Ders 1 ve Ders 2, bölüm bölüm: video, sesli ders, sohbet kayıtları, infografikler ve testler.
Derslere git →Başka bir kelime deneyin ya da filtreleri temizleyin.
Üç raf var: Saha (teknisyen ve yöneticiler için soğutma, HVAC/R, F-Gaz, veri merkezi, sektör haberleri), Düşünce (gençler ve yöneticiler için insanlar, kitaplar, mentorluk) ve Hayat (Erbaa, aile, müzik). Üstteki 'Ben kimim?' filtresiyle öğrenci, usta, yönetici, kamu ya da çocuk olarak süzebilirsiniz.
10 derslik ücretsiz HVACR eğitim dizisi hvacr.html sayfasında; her dersin videosu, sesli anlatımı ve testi var. Çocukların da anlayacağı dille yazıldı, meslek lisesi ve MESEM öğrencileri için uygundur.
Yazıların tamamı Eşref Erdinç Uslu'ya aittir; 22 yıllık saha tecrübesi, Erdinç Klima kurucusu, endüstriyel proses soğutma ve pano iklimlendirme uzmanı. Alıntı yazılarda yazar ve kaynak her yazının sonunda belirtilir.
Saha rafındaki 'Sektörden Haberler' etiketi, F-Gaz mevzuatı, COP31 ve soğutma sektörü gelişmelerini kaynaklarıyla verir; sayfanın altındaki abonelik kutusundan e-posta ile de alabilirsiniz.
Evet. Saha keşfi, proje denetimi ve kurumsal eğitim için danismanlik.html; konuşma ve seminer için konusmalar.html sayfasından talep bırakabilirsiniz.
Aklına takılan bir soru, bir proje ya da sadece bir merhaba — doğrudan yaz.
✉ [email protected]