Uyguladı, sürdürecek anlamına gelmez

ISK Teknik dergisinin Eylül-Ekim 2011 sayısında Kadir İsa, editör yazısına kendi cümlesiyle değil, anonim bir sözle başlıyor. On beş yıl önce yazılmış; ama bugün MYK belgesi, F-Gaz eğitimi, sertifika ve seminer konuşurken her gün aklıma geliyor.

“Gösterdim! Gördü anlamına gelmez… Söyledim! Duydu anlamına gelmez… Duydu! Doğru anladı anlamına gelmez… Hak verdi! İnandı anlamına gelmez… İnandı! Uyguladı anlamına gelmez… Uyguladı! Sürdürecek anlamına gelmez…”

Kadir İsa'nın yorumu sektörün eğitim meselesine dokunuyor. Hayat boyu mesleki eğitim kapsamında pek çok eğitim veriliyor; anlatımın ve göze hitap eden deneylerin yararı tartışılmaz. Ama gözü ve kulağı hedef alan bir seminer, katılımcının her şeyi anladığı anlamına gelmiyor. İnanmak işin ayrı bir boyutu; insan inandığı şeyi sahaya daha kolay taşıyor. Son basamak ise inanarak uyguladığını sürdürülebilir kılmak. Bu olmazsa, çıkarılan mesleki yeterlilik ve sertifikasyon yönetmeliklerinin ayaklarının yere basmayacağını söylüyor.

Yazının en güzel benzetmesi de burada. Asıl hedef bilgileri sırayla, tuğla tuğla duvar örer gibi vermek değil; bir elektrik devresinde kablolama yapar gibi, öğrencinin öğrendiği parçalar arasında kendi bağlantılarını kurmasını sağlamak. Öğrenci kavramları birbirine bağlayıp soru sormaya başladığında öğrenme özgürleşiyor. Kontrol etmesi zorlaşıyor ama öğrenilen şey kalıcı oluyor.

2011'de yazılan bu satırların karşılığını bugün sahada birebir görüyorum. F-Gaz'da teknisyen MYK belgesini alıyor, eğitimi dinliyor, sınavı geçiyor. Ama iş bittikten sonra EKOMVET'te onay adımı yine unutuluyor, takip kontrolünün tarihi yine kaçıyor. Belge, sözün ilk basamaklarıdır: gördü, duydu, belki anladı. Sürdürmek ise alışkanlık ister; alışkanlık da insanın hafızasına bırakılınca yoğun bir yazın telaşında kaybolur.

Bu yüzden bir eğitimi “anladınız mı?” diye bitirmiyorum; teknisyene işi bir kez de ona yaptırıyorum. Sonra o adımı işin akışına yazıyoruz: servis formunda onay kutusu, takvimde hatırlatma, eksik kaldığında gözüken bir uyarı. getrac ve getfgas'ı kurarken de aynı yerden baktık. “Uyguladı” basamağını “sürdürdü”ye çeviren şey iyi niyet değil, sistem.

Kadir İsa yazısını yine anonim bir sözle bitiriyor: “Siz hiç sarrafın bağırdığını duydunuz mu? Kıymetli malı olanlar bağırmaz.” Sahada da öyle. İşini bilen usta bağırmaz; öğrendiğini sessizce, her gün aynı özenle sürdürür.

Kaynak: Kadir İsa, “Uyguladı, Sürdürecek Anlamına Gelmez”, ISK Teknik (Tesisat), Editörden, Eylül-Ekim 2011, iskteknik.com.