Klimanız zaten bir ısı pompası: sahadan beş not

Yarın Isı Pompası Günü. Avrupa'da ısı pompası milyonlarla konuşuluyor ama Türkiye'de çoğu insan evindeki cihaza “klima” diyor. Oysa ısıtma yapabilen her split klima bir ısı pompasıdır: dışarıdaki havadan ısıyı alıp içeri taşır. Sahada otuz yılda gördüklerimden beş not:

1. Verim: Isı pompası elektrikle ısı üretmez, ısıyı taşır. Bu yüzden iyi koşullarda harcadığı her birim elektriğe karşılık birkaç birim ısı verir. Bu oran (COP) dış hava soğudukça düşer; cihaz seçerken yalnız etiketteki en iyi değere değil, sizin şehrinizin kış sıcaklığındaki değere bakın.

2. Boyut: En sık gördüğüm hata büyük cihaz. Fazla büyük ısı pompası sık aç-kapa yapar, verim düşer, ömür kısalır. Önce binanın ısı kaybını hesaplatın, sonra cihazı seçin. Hesabın nasıl yapıldığını HVACR derslerinde anlattım.

3. Gaz: F-gaz kuralları sektörü küresel ısınma potansiyeli düşük soğutuculara, örneğin R-32 ve R-290 (propan) gibi gazlara yönlendiriyor. Bu gazlar doğru ellerde güvenli; ama sızdırmazlık testi, doğru vakum ve sertifikalı usta artık seçenek değil, şart.

4. Buzlanma: Soğuk ve nemli havada dış ünite buzlanır ve kendini çözmek için kısa süre ısıtmayı keser (defrost). Bu bir arıza değil. Yeter ki dış ünitenin önü kapanmasın, altındaki suyun gideceği yol açık kalsın, kar ve yaprak birikmesin.

5. Elektrik: Isı pompası evin en büyük elektrik tüketicilerinden biri olabilir. Kablo kesiti, sigorta ve tarife baştan konuşulmalı. Çatıda güneş paneli varsa ısı pompası onun en iyi ortağıdır: gündüz üretilen elektrik ısıya dönüşür.

Benim yorumum: Avrupa ısı pompasını bir sanayi ve iş gücü meselesi olarak kutluyor. Bizim tarafımızda karşılığı usta. Cihaz ne kadar iyi olursa olsun, yanlış boyutlanmış, kötü vakumlanmış ya da yanlış yere konmuş bir ısı pompası vaat ettiğini vermez.

Size sorum şu: Kışın klimanızı ısıtma için hiç kullandınız mı? Faturada ne gördünüz?