COP31 · PROVA · SESLİ TİYATRO

Gaz nereye gitti?

Bir konuşmanın provası, beş farklı sahnede. Beş dakikalık kısa konuşmadan on slaytlık sunuma, yarım saatlik oturumdan söyleşiye ve salondan gelen sorulara kadar. Sunucu, moderatör, panelistler ve seyirciler hayali karakterler. Konu hep aynı: Bir soğutma cihazı söküldüğünde içindeki gaz nereye gidiyor?

Bu bir prova canlandırmasıdır. Eşref Erdinç Uslu dışındaki bütün karakterler hayalidir; gerçek kişileri temsil etmez. Bu dizi bağımsızdır; COP31 Başkanlığı, UNFCCC ya da Artisan Grup ile ortaklığı yoktur. Sesler ücretsiz, yerel bir yapay zekâ ses modeliyle (Chatterbox) sentetik olarak üretildi; efektler bilgisayarda sentezlendi.
Bölüm A: Beş Dakika kapak görseli
BÖLÜM A · 4:21

Beş Dakika

Sahne beş dakika veriyor. Eşref Erdinç Uslu, söküm günü kaybolan gazı tek bir soruyla anlatıyor.

Senaryoyu oku

[ salon uğultusu ]

Anlatıcı Bu bir prova canlandırmasıdır. Karakterler hayalidir. COP31 Başkanlığı, Birleşmiş Milletler ya da herhangi bir kurumla ilgisi yoktur. Gaz Nereye Gitti? Birinci bölüm: Beş Dakika.

Anlatıcı Antalya. Kasım ayı. Gıda ve Tarım Günü. Küçük bir sahne, önünde yüz kadar sandalye. Salonda kahve kokusu, arkada bir yerde bir kompresör sesi.

[ kompresör ]

Anlatıcı Sahnenin kenarında, elinde küçük bir kartla bir adam bekliyor. Kırk yılı aşkın süredir soğutmanın içinde. Kartta yalnızca on satır var.

[ mikrofon ]

Sunucu Selin Değerli konuklar, hoş geldiniz! Gıda ve Tarım Günü'nün bir sonraki konuşmacısı sahadan geliyor. Kendisinin bize beş dakikası var, saatim de elimde. Buyurun, Eşref Bey.

[ alkış ]

Eşref Erdinç Uslu Bir market soğuk odasını söktük diyelim. Yeni cihaz geldi, ürünler yerine kondu, faturalar kesildi, herkes memnun. Kimse sormadı: eski cihazın içindeki gaz nereye gitti?

Eşref Erdinç Uslu Ben Eşref Erdinç Uslu. Erbaa'da çırak olarak başladım. Mühendis değilim; bugün size sahadan konuşacağım.

Eşref Erdinç Uslu Bugün Gıda ve Tarım Günü. Tarladan sofraya giden yolda neredeyse her adımda bir soğutma cihazı var. Sütü soğutan tank, meyveyi bekleten depo, ürünü taşıyan araç, marketteki dolap. Soğutma artık bir konfor değil, gıdanın altyapısı.

Eşref Erdinç Uslu Ama soğutma ısıyı yok etmez; yalnızca yerini değiştirir. Bu taşımanın bedelini iklim iki yerden öder: harcanan elektrikle ve kaçan gazla. Elektriği herkes konuşuyor. Gazı çok az kişi.

Eşref Erdinç Uslu Kuralımız var. Florlu sera gazları yönetmeliği var, kayıt var, sızıntı kontrol periyotları var, belgeli teknisyen şartı var. Kimsenin bilmediği bir şey söylemeyeceğim.

Eşref Erdinç Uslu Sorun şu: Cihazın çalıştığı yılları bir şekilde takip ediyoruz. Ama cihazın öldüğü gün, yani söküldüğü, değiştirildiği, hurdaya gittiği gün, içindeki gaz çoğu zaman kimsenin defterine girmiyor. Tartıldı mı? Geri kazanıldı mı? Yoksa bir vana açılıp havaya mı bırakıldı?

[ gaz tıslaması ]

Eşref Erdinç Uslu Neden? Kimse kötü niyetli olduğu için değil. Söküm, asıl işin yanında küçük bir iş gibi görülüyor. Geri kazanım cihazı arabada yok, tüp dolu, müşteri acele ediyor. Kayıt sonra yapılır diye düşünülüyor; sonra hiç yapılmıyor. İyi niyet tek başına yetmiyor.

Sunucu Selin Bir dakika.

Eşref Erdinç Uslu Üç şey öneriyorum. Bir: Kuralı yazmadan önce sahaya inin. İki: Kaydı ek iş olmaktan çıkarın; tartmadan söküm bitmesin. Üç: İnsanı tanıyın; kuralı uygulayacak kişiyi tanımadan yazılan çözüm kâğıtta kalır.

Eşref Erdinç Uslu Kural kâğıtta yazılır; iklim sahada korunur. Bir dahaki cihaz değişiminde, ister fabrikanızda ister marketinizde, tek bir soru sorun: Gaz nereye gitti? Teşekkür ederim.

[ alkış ]

Sunucu Selin Tam beş dakika! Çok teşekkürler Eşref Bey. Zamanımız bir soruya yetiyor. Evet, öndeki hanımefendi.

Nuran Hanım Benim iki marketim var. Geçen yaz bir dolabı değiştirdik. Ben bunu hiç sormadım. Şimdi neyi sormalıyım?

Eşref Erdinç Uslu Çok basit, hanımefendi. Söken ekibe şunu sorun: Gazı tüpe aldınız mı, kaç kilo çıktı, kaydı nerede? Bu üç soru bile ustanın davranışını değiştirir.

Nuran Hanım Kaç kilo çıktı. Not aldım.

[ alkış ]

Anlatıcı Beş dakika bitti. Kartın üstündeki on satırdan sekizi söylendi. Ama salondan çıkan bir market sahibi, cebine yeni bir soru koymuştu: Gaz nereye gitti?

Anlatıcı Bu bir prova canlandırmasıdır. Yazının tamamı ve diğer bölümler eeu.com.tr adresinde.

[ salon uğultusu ]

Bölüm B: On Slayt kapak görseli
BÖLÜM B · 4:40

On Slayt

On beş dakikalık sunumun provası. Kulisteki heyecan, on slayt, iki saha hikâyesi ve bir soğuk oda.

Senaryoyu oku

[ salon uğultusu ]

Anlatıcı Bu bir prova canlandırmasıdır. Karakterler hayalidir. COP31 Başkanlığı, Birleşmiş Milletler ya da herhangi bir kurumla ilgisi yoktur. Gaz Nereye Gitti? İkinci bölüm: On Slayt.

Anlatıcı Sahne arkası. Bir perde, bir masa, bir şişe su. Konuşmaya on dakika var.

[ saat tik-takı ]

Sunucu Selin Eşref Bey, sunumunuz yüklendi. Ekranda on slayt görünüyor, doğru mu?

Eşref Erdinç Uslu Doğru. On slayt, slayt başına bir cümle.

Sunucu Selin Heyecanlı mısınız?

Eşref Erdinç Uslu Kalbim biraz hızlı atıyor. Ustam derdi ki: kalp hızlı atıyorsa makine çalışıyor demektir. Dört saniye nefes alıyorum, dört saniye tutuyorum, dört saniye veriyorum.

Eşref Erdinç Uslu Tamam. Hazırım.

Sunucu Selin Sağ tarafta, sol tarafta ve ortada başını sallayan birer kişi bulun. Onlara konuşun. Ben hep öyle yaparım.

Eşref Erdinç Uslu Üç dost yüz. Unutmam.

[ mikrofon ]

Sunucu Selin Değerli konuklar, sıradaki sunumun başlığı bir soru: Cihaz değişti. Peki içindeki gaz nereye gitti? Buyurun, Eşref Erdinç Uslu.

[ alkış ]

[ slayt geçer ]

Eşref Erdinç Uslu Bir market soğuk odasını söktük diyelim. Yeni cihaz geldi, ürünler yerine kondu, herkes memnun. Kimse sormadı: eski cihazın içindeki gaz nereye gitti? Bu sunum o soruyla ilgili.

[ slayt geçer ]

Eşref Erdinç Uslu Ben sahadan biriyim. Erbaa'da çırak olarak başladım, kırk yılı aşkın süredir fabrikaların, marketlerin, soğuk depoların cihazlarıyla uğraşıyorum. Mühendis değilim.

[ slayt geçer ]

Eşref Erdinç Uslu Bu slaytta bir yol görüyorsunuz: tarladan sofraya. Süt sağılır, tankta soğutulur. Meyve toplanır, depoda bekler. Ürün soğutmalı araçla taşınır, markette dolaba girer. Her durakta bir soğutma cihazı, her cihazın içinde bir gaz var.

[ slayt geçer ]

Eşref Erdinç Uslu Soğutma ısıyı yok etmez; taşır. Bu taşımanın iki bedeli var: harcanan elektrik ve kaçan gaz.

[ slayt geçer ]

Eşref Erdinç Uslu Kural var. Yönetmelik var, kayıt sistemi var, sızıntı kontrol periyotları var, belgeli teknisyen şartı var. Size bilmediğiniz bir şey söylemeyeceğim.

[ slayt geçer ]

Eşref Erdinç Uslu Ama bu slaytın başlığı şu: Cihazın öldüğü gün. Size bir hikâye anlatayım.

[ kompresör ]

Eşref Erdinç Uslu Bir fabrikada eski bir soğutma grubunu söküyorduk. Yerine yenisi gelecekti, montaj ekibi kapıda bekliyordu. Herkes yeni cihaza bakıyordu. Ben eski cihazın manometresine baktım. Basınç vardı; içinde gaz vardı. Sordum: geri kazanım cihazı nerede? Bir sessizlik oldu.

[ gaz tıslaması ]

Eşref Erdinç Uslu O gün gazı tüpe aldık, tarttık, yazdık. Ama o sessizliği unutmadım. Çünkü o sessizlik, her gün bir yerlerde, bir vananın açılmasıyla bitiyor olabilir.

[ slayt geçer ]

Eşref Erdinç Uslu R-22'den çıkışı yaşadık. O dönemde sayısız cihaz değişti. Geri kazanım o zaman da kuraldı. Sahada ise çoğu zaman bir madde olarak kaldı. Şimdi aynı değişim yeni gazlarla yeniden başlıyor. Aynı hatayı tekrarlamayalım.

[ slayt geçer ]

Eşref Erdinç Uslu Neden kopuyor? Yoğun sezon. Arabada geri kazanım cihazı yok. Tüp dolu. Müşteri acele ediyor. Kayıt sonra yazılır deniyor; sonra hiç yazılmıyor. Kötü niyet yok; düzen yok.

[ slayt geçer ]

Eşref Erdinç Uslu Üç öneri. Bir: Kuralı yazmadan önce sahaya inin. İki: Kaydı işin parçası yapın; tartmadan söküm bitmesin. Üç: İnsanı tanıyın. Karargâh haritaya bakar; ileri mevzideki adam araziye.

[ slayt geçer ]

Eşref Erdinç Uslu Son slaytta tek bir soru var. Kural kâğıtta yazılır; iklim sahada korunur. Bir dahaki cihaz değişiminde sorun: Gaz nereye gitti? Teşekkür ederim.

[ alkış ]

Anlatıcı Perdenin arkasında aynı su şişesi duruyor. Yarısı içilmiş. Kartın üstündeki on satırın hepsi söylendi.

Sunucu Selin Nasıldı, Eşref Bey?

Eşref Erdinç Uslu Üç dost yüzü buldum. Biri en önde not alıyordu.

Anlatıcı Bu bir prova canlandırmasıdır. Diğer bölümler ve yazının tamamı eeu.com.tr adresinde.

[ salon uğultusu ]

Bölüm C: Uzun Yol kapak görseli
BÖLÜM C · 5:11

Uzun Yol

Yarım saatlik oturumun kısaltılmış provası. Erbaa'da bir çıraklık anısından Antalya sahnesine, gazların değiştiği kırk yıl.

Senaryoyu oku

[ salon uğultusu ]

Anlatıcı Bu bir prova canlandırmasıdır. Karakterler hayalidir. COP31 Başkanlığı, Birleşmiş Milletler ya da herhangi bir kurumla ilgisi yoktur. Gaz Nereye Gitti? Üçüncü bölüm: Uzun Yol.

Anlatıcı Bu kez sahnenin otuz dakikası var. Konuşmacı ilk cümleyi söylemeden önce kırk yıl geriye gidiyor.

[ saat tik-takı ]

Anlatıcı Erbaa. Seksenli yıllar. Küçük bir dükkân. Tezgâhta sökülmüş bir buzdolabı motoru, duvarda manometreler.

[ kompresör ]

Usta Oğlum, o boruyu öyle kesme. İçinde ne var biliyor musun?

Genç Eşref Gaz var usta.

Usta Gaz nedir peki?

Genç Eşref Soğutan şey.

Usta Soğutan şey değil. Isıyı taşıyan şey. Sıcağı içeriden alır, dışarıya götürür. Sen onu havaya salarsan, taşıyıcıyı kaybedersin. Para da gider, iş de gider.

Genç Eşref Ama herkes salıyor usta.

Usta Herkes yapıyor diye doğru olmaz. Bir gün birisi soracak: o gaz nereye gitti? O gün sen cevap vereceksin.

Anlatıcı O gün kimse havayı, iklimi, ozonu konuşmuyordu. Usta yalnızca parayı ve işi düşünüyordu. Ama soru, kırk yıl sonra bir sahnede yeniden soruldu.

[ mikrofon ]

Sunucu Selin Değerli konuklar, oturumumuzun konuşmacısı Eşref Erdinç Uslu. Otuz dakika boyunca sahadan konuşacak. Buyurun.

[ alkış ]

Eşref Erdinç Uslu Teşekkür ederim. Bu sahneye çağırdıkları için program ekibine teşekkür ederim. Size Erbaa'da bir ustanın sorusuyla başlamak istiyorum: O gaz nereye gitti?

Eşref Erdinç Uslu Ben çıraklığa başladığımda o soru bir para sorusuydu. Gaz pahalıydı, kaçırırsan zarar ederdin. Sonra gazlar değişti. Ozon konuşulmaya başlandı, bazı gazlar yasaklandı. R-22 yıllarca her yerdeydi; sonra onun da çıkış takvimi geldi. Şimdi yeni gazlarla yeni bir değişim yaşıyoruz. Her değişimde milyonlarca cihaz söküldü. Ve her değişimde aynı soru sorulmadı.

Eşref Erdinç Uslu Bugün Gıda ve Tarım Günü. Tarladan sofraya her durakta bir soğutma cihazı var. Soğutma artık konfor değil, altyapı. Ama soğutma ısıyı yok etmez, taşır. Bedelini iki yerden öderiz: elektrik ve kaçan gaz.

Eşref Erdinç Uslu Bu konferansın resmî gündemine baktığımda soğutmayı daha çok verimlilik başlığında gördüm. Gaz tarafı başka bir anlaşmanın, Montreal ve Kigali'nin çatısında yürüdüğü için burada pek görünmüyor. Bu bir eleştiri değil, bir boşluk. O boşluğu doldurmak bizim, sektörün işi.

Eşref Erdinç Uslu Kural var. Florlu sera gazları yönetmeliği, kayıt sistemi, sızıntı kontrolünde beş, elli ve beş yüz ton karbondioksit eşdeğeri eşikleri, belgeli teknisyen. Bunlar iyi kurallar.

Eşref Erdinç Uslu Ama kuralın en zayıf olduğu an, cihazın öldüğü andır. Çalışan cihazın bir sahibi, bir bakım defteri var. Sökülen cihazın kimsesi yok. Hurdacıya gider, depoya gider, bir köşede bekler. İçindeki gaz tartılmadan, yazılmadan kaybolur.

[ gaz tıslaması ]

Eşref Erdinç Uslu Sahada neden kopuyor? Yoğun sezonda kayıt süresi kaçıyor. Teknisyen onayı unutuluyor. Kontrol periyodu hafızaya bırakılıyor. Kayıtlar bir klasörde, bir Excel'de, bir telefonda dağılmış. Söküm günü ise kimse kayıt defterini açmıyor.

Eşref Erdinç Uslu Bir askerlik sözü vardır: Karargâh haritaya bakar, ileri mevzideki adam araziye. Kuralı yazan haritaya bakıyor. Teknisyen ise yağmurda, çatıda, elinde tüple duruyor. İkisi birbirini tanımadan yazılan çözüm kâğıtta kalır.

Eşref Erdinç Uslu Üç öneri. Bir: Kuralı yazmadan önce sahaya inin; bir günü teknisyenle geçirin. İki: Kaydı ek iş olmaktan çıkarın. Söküm iş emrinin son satırı şu olsun: gaz tartıldı, kaç kilo, hangi tüpe. Bu satır dolmadan iş kapanmasın. Üç: İnsanı tanıyın. Kuralı uygulayacak kişinin aracında geri kazanım cihazı var mı, tüpü var mı, zamanı var mı?

Eşref Erdinç Uslu Erbaa'daki ustam bugün bu salonda olsaydı, iklim kelimesini kullanmazdı. Yine de aynı soruyu sorardı. Ben de onun sorusuyla bitiriyorum. Kural kâğıtta yazılır; iklim sahada korunur. Bir dahaki cihaz değişiminde sorun: Gaz nereye gitti?

[ alkış ]

Anlatıcı Salon boşalırken genç bir öğrenci sahneye yaklaşıyor.

Can Hocam, ben makine mühendisliği okuyorum. Bize bunu derste hiç anlatmadılar.

Eşref Erdinç Uslu Ben hoca değilim, ustayım. Bir gün bir söküme gel. Manometreye bak, tüpü tart, defteri yaz. Ders orada.

Anlatıcı Bu bir prova canlandırmasıdır. Diğer bölümler eeu.com.tr adresinde.

[ salon uğultusu ]

Bölüm D: Söyleşi kapak görseli
BÖLÜM D · 4:06

Söyleşi

Konuşma değil sohbet. Bir moderatör, bir soğuk zincir işletmecisi, bir iklim gönüllüsü ve sahadan bir usta aynı masada.

Senaryoyu oku

[ salon uğultusu ]

Anlatıcı Bu bir prova canlandırmasıdır. Karakterler hayalidir. COP31 Başkanlığı, Birleşmiş Milletler ya da herhangi bir kurumla ilgisi yoktur. Gaz Nereye Gitti? Dördüncü bölüm: Söyleşi.

Anlatıcı Bu kez sahnede kürsü yok. Dört sandalye, bir sehpa, dört mikrofon.

[ mikrofon ]

Moderatör Defne Akın Hoş geldiniz. Ben Defne Akın. Bugün soğuk zinciri konuşacağız ama işin bir köşesine odaklanacağız: cihazların içindeki gaza. Konuklarımız soğuk zincir lojistiğinden Murat Kaya, iklim gönüllüsü Ece ve sahadan Eşref Erdinç Uslu. Eşref Bey, sizinle başlayalım. Kendinizi bir cümleyle anlatır mısınız?

Eşref Erdinç Uslu Erbaa'da çırak olarak başladım, kırk yılı aşkın süredir soğutmanın içindeyim. Mühendis değilim; sahadan konuşuyorum.

Moderatör Defne Akın Başlığınız bir soru: Gaz nereye gitti? Neden bu soru?

Eşref Erdinç Uslu Çünkü cihaz değişirken herkes yeni cihaza bakıyor. Eskisinin içindekine kimse bakmıyor. Gaz en çok o gün kayboluyor.

Moderatör Defne Akın Murat Bey, sizin filonuzda ve depolarınızda yüzlerce cihaz var. Bu soruyu kendinize hiç sordunuz mu?

Murat Kaya Açık konuşayım, hayır. Bizim için soğutma bir kalem: elektrik faturası, arıza, servis. Araç değişir, kasa değişir, ünite değişir. Eskisini servis firması götürür. İçindeki gazı hiç sormadım.

Eşref Erdinç Uslu Murat Bey'i suçlamak için söylemiyorum. Sorulmadığı için yapılmıyor. Sorulmaya başlarsa yapılır.

Moderatör Defne Akın Ece, siz iklim tarafından bakıyorsunuz. Gaz konusu genç kuşakta konuşuluyor mu?

Ece Çok az. Biz kömürü, arabaları, uçakları konuşuyoruz. Klimayı da konuşuyoruz ama elektrik tarafını. İçindeki gazın da iklimi ısıttığını ben bu yıl öğrendim.

Eşref Erdinç Uslu Ece Hanım'ın söylediği önemli. Soğutma iklimi iki yerden etkiliyor: elektrik ve kaçan gaz. Elektriği herkes konuşuyor, gazı az kişi.

Moderatör Defne Akın Türkiye'de mevzuat yeterli mi?

Eşref Erdinç Uslu Kural var ve iyi. Yönetmelik var, kayıt var, sızıntı kontrol periyotları var. Sorun kuralın sahaya inişi. Yasa kâğıtta, gaz sahada.

Moderatör Defne Akın Peki sahada en çok nerede kopuyor?

Eşref Erdinç Uslu Dört yerde. Kayıt süresi kaçıyor. Teknisyen onayı unutuluyor. Kontrol periyodu hafızaya bırakılıyor. Ve söküm günü gaz kayda girmiyor.

Murat Kaya Bir şey sorayım. Ben yarın servis firmasına ne diyeyim? Teknik bilgim yok.

Eşref Erdinç Uslu Üç soru yeter. Gazı tüpe aldınız mı? Kaç kilo çıktı? Kaydı nerede? Bunu bir kez sorduğunuzda firma bir dahakine hazır gelir.

Ece Peki doğal gazlar? Propan, karbondioksit? Onlar çözüm değil mi?

Eşref Erdinç Uslu Yeni cihazlar için iyi bir yol. Ama bugün çalışan milyonlarca cihaz var ve hepsi bir gün sökülecek. Geçiş, eski gazı unutturmamalı. Bir de yanıcı olanlar var; doğru eğitimle güvenli olur. Geçişte en çok eğitim gerekecek.

Moderatör Defne Akın Teknisyenlere bir mesajınız var mı?

Eşref Erdinç Uslu Tartın, yazın, sonra sökün. Yazmadığınız iş yapılmamış sayılır.

Moderatör Defne Akın Karar vericilere?

Eşref Erdinç Uslu Kuralı yazmadan önce sahaya inin. Karargâh haritaya bakar, ileri mevzideki adam araziye.

Moderatör Defne Akın Son sözlerinizi alayım. Murat Bey?

Murat Kaya Yarın sabah ilk işim filo müdürümüzü arayıp bu üç soruyu sormak olacak.

Moderatör Defne Akın Ece?

Ece Ben arkadaşlarıma klimanın içinde ne olduğunu anlatacağım.

Moderatör Defne Akın Eşref Bey?

Eşref Erdinç Uslu Kural kâğıtta yazılır; iklim sahada korunur. Bir dahaki cihaz değişiminde sorun: Gaz nereye gitti?

[ alkış ]

Anlatıcı Bu bir prova canlandırmasıdır. Diğer bölümler eeu.com.tr adresinde.

[ salon uğultusu ]

Bölüm E: Salondan Sorular kapak görseli
BÖLÜM E · 3:24

Salondan Sorular

Konuşma bitti, mikrofon salonda dolaşıyor. Bir teknisyen, bir öğrenci, bir gazeteci ve cevabı bilinmeyen bir soru.

Senaryoyu oku

[ salon uğultusu ]

Anlatıcı Bu bir prova canlandırmasıdır. Karakterler hayalidir. COP31 Başkanlığı, Birleşmiş Milletler ya da herhangi bir kurumla ilgisi yoktur. Gaz Nereye Gitti? Beşinci bölüm: Salondan Sorular.

Anlatıcı Konuşma bitti. Alkış dindi. Sunucu elinde ikinci bir mikrofonla salona iniyor.

[ alkış ]

Sunucu Selin Soru-cevap için on dakikamız var. Kısa sorular lütfen. İlk el arkadan kalktı.

[ mikrofon ]

Hasan Usta Merhaba, ben de klimacıyım, yirmi yıldır. Hocam, hepsi güzel de, geri kazanım cihazı pahalı, tüp pahalı, müşteri de para vermiyor. Biz ne yapalım?

Eşref Erdinç Uslu Seni çok iyi anlıyorum, usta. Ben de aynı arabalara bindim. Ama şunu düşün: geri kazanılan gaz bir değer. Temizlenip yeniden kullanılabilir. Söküm fiyatına gaz alma işini baştan yaz. Müşteri bir kez görünce alışır. Görmediği işin parasını vermez.

Hasan Usta Baştan yazmak. Tamam.

Sunucu Selin Öndeki genç arkadaş.

Can Geri kazanılan gaz sonra ne oluyor? Tüpte bekleyip sonra yine havaya mı gidiyor?

Eşref Erdinç Uslu Güzel soru. Ya temizlenip yeniden kullanılıyor ya da yetkili tesislerde imha ediliyor. Bunu belgeli tesisler yapar. Ama zincirin ilk halkası sahada: sökümde tartıp tüpe almak. İlk halka kopuksa gerisi hiç başlamıyor.

Sunucu Selin Bir el daha. Evet, buyurun.

Anna Thank you. Maybe in English? How much refrigerant gas is released in Turkey every year?

Eşref Erdinç Uslu Thank you. I will answer in Turkish, there is translation. Kesin bir rakamı kaynaktan bakmadan söylemeyeyim; yanlış bir rakam vermek istemem. Benim sahada gördüğüm şu: söküm günü gaz çoğu zaman tartılmıyor, kayda girmiyor. Asıl sorun ölçülmemesi. Ölçülmeyen şeyin rakamı da olmaz.

Anna Measuring is the problem. I understand. Thank you.

Sunucu Selin Bir soru daha alabiliriz. Evet, ortada.

Nuran Hanım Bakanlık yeterince denetlemiyor mu sizce?

Eşref Erdinç Uslu Denetimi ben değerlendiremem; benim işim saha. Kural iyi, sahaya inişi zayıf. Bunu kurumlar, firmalar, ustalar, hepimiz birlikte düzeltebiliriz.

Sunucu Selin Son söz arkadan gelsin.

Hasan Usta Bir şey daha. Ev klimaları da bu işin içinde mi?

Eşref Erdinç Uslu Yönetmelikte eşikler gazın karbondioksit eşdeğerine göre belirleniyor; ayrıntısını cihazına göre bakmak gerekir. Ama sökümde gazı havaya bırakmamak her cihaz için doğru. Büyüğü küçüğü yok.

Sunucu Selin Bir de şunu sorayım, son olarak: Bilmediğiniz bir soru gelse ne yapardınız?

Eşref Erdinç Uslu Bilmiyorum derdim. Yanlış bir şey söylemektense bilmiyorum demek sahnede daha çok güven verir. Konuşmadan sonra e-postamdan yazın, bakarım derdim.

[ alkış ]

Sunucu Selin Çok teşekkürler Eşref Bey. Salondaki herkese teşekkürler.

Anlatıcı Mikrofon yerine kondu. Arkada bir teknisyen, öndeki öğrenciye bir şey anlatıyor. Kulaklarımıza yalnızca son kelimesi ulaşıyor: Tartacaksın.

Anlatıcı Bu bir prova canlandırmasıdır. Gaz Nereye Gitti? dizisinin tamamı eeu.com.tr adresinde.

[ salon uğultusu ]

Karakterler

  • Anlatıcı
  • Eşref Erdinç Uslu
  • Sunucu Selin
  • Moderatör Defne Akın
  • Murat Kaya
  • Ece
  • Hasan Usta
  • Nuran Hanım
  • Can
  • Anna
  • Genç Eşref
  • Usta

Konuşmanın dayandığı kurallar: Florlu sera gazları yönetmeliği, sızıntı kontrolünde 5, 50 ve 500 ton CO₂ eşdeğeri eşikleri. Ülke ülke kurallar için F-Gaz Dünya Rehberi; COP31 takvimi için COP31 rehberi.

[ Parçalar, iş birlikleri — yaz gitsin. ]

Bir e-posta uzağındayım.

Aklına takılan bir soru, bir proje ya da sadece bir merhaba — doğrudan yaz.

✉  [email protected]